{"id":665,"date":"2026-06-14T07:06:51","date_gmt":"2026-06-14T07:06:51","guid":{"rendered":"https:\/\/xronos.info\/?page_id=665"},"modified":"2026-06-14T07:06:51","modified_gmt":"2026-06-14T07:06:51","slug":"m%c9%99srut%c9%99-h%c9%99r%c9%99kati","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/xronos.info\/?page_id=665","title":{"rendered":"M\u0259\u015frut\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131"},"content":{"rendered":"\n<div class=\"promo-banner\">\n    <div class=\"promo-content\">\n        <span class=\"promo-badge\">YEN\u0130<\/span>\n        <span>Tarix f\u0259nni \u00fczr\u0259 elektron resurslar toplusu istifad\u0259nizd\u0259dir.<\/span>\n    <\/div>\n    <a href=\"https:\/\/xronos.info\/?page_id=80\" class=\"promo-btn\">\u018ftrafl\u0131 tan\u0131\u015f ol<\/a>\n<\/div>\n\n<div id=\"premium-quiz-container\">\n    <div class=\"quiz-top-bar\">\n        <h2>\u00dcmumi S\u0131naq \u0130mtahan\u0131<\/h2>\n        <div id=\"quiz-scale\" class=\"quiz-scale\"><\/div>\n    <\/div>\n\n    <div id=\"quiz-content\" class=\"quiz-content\">\n        <h3 id=\"question-text\" class=\"question-text\"><\/h3>\n        <div id=\"options-container\" class=\"options-container\"><\/div>\n        <div id=\"explanation-container\" class=\"explanation-container\" style=\"display: none;\"><\/div>\n    <\/div>\n\n    <div id=\"quiz-results\" class=\"quiz-results\" style=\"display: none;\">\n        <h3>\u0130mtahan N\u0259tic\u0259si<\/h3>\n        <div class=\"score-circle\">\n            <span id=\"score-text\">0\/0<\/span>\n        <\/div>\n        <p>Yuxar\u0131dak\u0131 \u015fkaladan suallar\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 klikl\u0259y\u0259r\u0259k d\u00fczg\u00fcn cavablara v\u0259 izahlara baxa bil\u0259rsiniz.<\/p>\n    <\/div>\n\n    <div class=\"quiz-navigation\">\n        <button id=\"btn-prev\" class=\"nav-btn\" onclick=\"prevQuestion()\">\u2190 Geri<\/button>\n        <button id=\"btn-next\" class=\"nav-btn btn-primary\" onclick=\"nextQuestion()\">\u0130r\u0259li \u2192<\/button>\n        <button id=\"btn-finish\" class=\"nav-btn btn-finish\" style=\"display:none;\" onclick=\"finishQuiz()\">N\u0259tic\u0259ni G\u00f6st\u0259r<\/button>\n    <\/div>\n    \n    <div class=\"quiz-footer\">\n        M\u00fc\u0259llif: R\u0259sul Mirz\u0259yev\n    <\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"bottom-banners\">\n    <a href=\"https:\/\/wa.me\/994559339283?text=Salam,%2030%20%C9%99d%C9%99d%20premium%20s%C4%B1naq%20%C9%99ld%C9%99%20etm%C9%99k%20ist%C9%99yir%C9%99m.\" target=\"_blank\" class=\"action-banner premium-banner\">\n        <div class=\"banner-icon\">\n            <svg viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"currentColor\" width=\"28\" height=\"28\"><path d=\"M17.472 14.382c-.297-.149-1.758-.867-2.03-.967-.273-.099-.471-.148-.67.15-.197.297-.767.966-.94 1.164-.173.199-.347.223-.644.075-.297-.15-1.255-.463-2.39-1.475-.883-.788-1.48-1.761-1.653-2.059-.173-.297-.018-.458.13-.606.134-.133.298-.347.446-.52.149-.174.198-.298.298-.497.099-.198.05-.371-.025-.52-.075-.149-.669-1.612-.916-2.207-.242-.579-.487-.5-.669-.51a12.8 12.8 0 0 0-.57-.01c-.198 0-.52.074-.792.372-.272.297-1.04 1.016-1.04 2.479 0 1.462 1.065 2.875 1.213 3.074.149.198 2.096 3.2 5.077 4.487.709.306 1.262.489 1.694.625.712.227 1.36.195 1.871.118.571-.085 1.758-.719 2.006-1.413.248-.694.248-1.289.173-1.413-.074-.124-.272-.198-.57-.347m-5.421 7.403h-.004a9.87 9.87 0 0 1-5.031-1.378l-.361-.214-3.741.982.998-3.648-.235-.374a9.86 9.86 0 0 1-1.51-5.26c.001-5.45 4.436-9.884 9.888-9.884 2.64 0 5.122 1.03 6.988 2.898a9.825 9.825 0 0 1 2.893 6.994c-.003 5.45-4.437 9.884-9.885 9.884m8.413-18.297A11.815 11.815 0 0 0 12.05 0C5.495 0 .16 5.335.157 11.892c0 2.096.547 4.142 1.588 5.945L.057 24l6.305-1.654a11.882 11.882 0 0 0 5.683 1.448h.005c6.554 0 11.89-5.335 11.893-11.893a11.821 11.821 0 0 0-3.48-8.413z\"><\/path><\/svg>\n        <\/div>\n        <span>Bu tipd\u0259 olan 30 \u0259d\u0259d premium s\u0131naqlar\u0131 \u0259ld\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn klik edin.<\/span>\n    <\/a>\n\n    <a href=\"BURAYA_QURUP_LINKINI_YAZIN\" target=\"_blank\" class=\"action-banner group-banner\">\n        <div class=\"banner-icon\">\n            <svg viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"currentColor\" width=\"28\" height=\"28\"><path d=\"M17.472 14.382c-.297-.149-1.758-.867-2.03-.967-.273-.099-.471-.148-.67.15-.197.297-.767.966-.94 1.164-.173.199-.347.223-.644.075-.297-.15-1.255-.463-2.39-1.475-.883-.788-1.48-1.761-1.653-2.059-.173-.297-.018-.458.13-.606.134-.133.298-.347.446-.52.149-.174.198-.298.298-.497.099-.198.05-.371-.025-.52-.075-.149-.669-1.612-.916-2.207-.242-.579-.487-.5-.669-.51a12.8 12.8 0 0 0-.57-.01c-.198 0-.52.074-.792.372-.272.297-1.04 1.016-1.04 2.479 0 1.462 1.065 2.875 1.213 3.074.149.198 2.096 3.2 5.077 4.487.709.306 1.262.489 1.694.625.712.227 1.36.195 1.871.118.571-.085 1.758-.719 2.006-1.413.248-.694.248-1.289.173-1.413-.074-.124-.272-.198-.57-.347m-5.421 7.403h-.004a9.87 9.87 0 0 1-5.031-1.378l-.361-.214-3.741.982.998-3.648-.235-.374a9.86 9.86 0 0 1-1.51-5.26c.001-5.45 4.436-9.884 9.888-9.884 2.64 0 5.122 1.03 6.988 2.898a9.825 9.825 0 0 1 2.893 6.994c-.003 5.45-4.437 9.884-9.885 9.884m8.413-18.297A11.815 11.815 0 0 0 12.05 0C5.495 0 .16 5.335.157 11.892c0 2.096.547 4.142 1.588 5.945L.057 24l6.305-1.654a11.882 11.882 0 0 0 5.683 1.448h.005c6.554 0 11.89-5.335 11.893-11.893a11.821 11.821 0 0 0-3.48-8.413z\"><\/path><\/svg>\n        <\/div>\n        <span>WhatsApp qrupumuza qo\u015fulmaq \u00fc\u00e7\u00fcn klik edin.<\/span>\n    <\/a>\n<\/div>\n\n<style>\n    :root {\n        --primary: #2563eb;\n        --primary-hover: #1d4ed8;\n        --answered: #22c55e;\n        --skipped: #ef4444;\n        --unseen: #e5e7eb;\n        --bg: #ffffff;\n        --text: #1f2937;\n        --border: #e5e7eb;\n    }\n\n    \/* --- Dinamik Banner Stili --- *\/\n    .promo-banner {\n        max-width: 800px;\n        margin: 2rem auto 1rem auto;\n        background: linear-gradient(270deg, #1e3a8a, #4f46e5, #9333ea, #3b82f6);\n        background-size: 300% 300%;\n        animation: gradientBG 8s ease infinite;\n        color: #ffffff;\n        border-radius: 16px;\n        padding: 16px 24px;\n        display: flex;\n        justify-content: space-between;\n        align-items: center;\n        box-shadow: 0 10px 25px rgba(79, 70, 229, 0.25);\n        font-family: 'Segoe UI', system-ui, sans-serif;\n        box-sizing: border-box;\n    }\n\n    @keyframes gradientBG {\n        0% { background-position: 0% 50%; }\n        50% { background-position: 100% 50%; }\n        100% { background-position: 0% 50%; }\n    }\n\n    .promo-content {\n        display: flex;\n        align-items: center;\n        gap: 15px;\n        font-size: 15px;\n        font-weight: 600;\n        line-height: 1.5;\n    }\n\n    .promo-badge {\n        background: #fef08a;\n        color: #b45309;\n        padding: 4px 10px;\n        border-radius: 8px;\n        font-size: 12px;\n        font-weight: 800;\n        text-transform: uppercase;\n        letter-spacing: 0.5px;\n        animation: pulseBadge 2s infinite;\n        white-space: nowrap;\n    }\n\n    @keyframes pulseBadge {\n        0% { transform: scale(1); }\n        50% { transform: scale(1.08); }\n        100% { transform: scale(1); }\n    }\n\n    .promo-btn {\n        background: rgba(255, 255, 255, 0.15);\n        border: 1px solid rgba(255, 255, 255, 0.3);\n        color: #ffffff;\n        padding: 10px 20px;\n        border-radius: 10px;\n        font-weight: 600;\n        font-size: 14px;\n        text-decoration: none;\n        transition: all 0.3s ease;\n        white-space: nowrap;\n    }\n\n    .promo-btn:hover {\n        background: #ffffff;\n        color: #1e3a8a;\n    }\n\n    @media (max-width: 768px) {\n        .promo-banner {\n            flex-direction: column;\n            text-align: center;\n            gap: 15px;\n        }\n        .promo-content {\n            flex-direction: column;\n            gap: 10px;\n        }\n    }\n    \/* --- Banner Stili Sonu --- *\/\n\n    \/* --- WhatsApp Bannerl\u0259rin Stili --- *\/\n    .bottom-banners {\n        max-width: 800px;\n        margin: 1rem auto 2rem auto;\n        display: flex;\n        flex-direction: column;\n        gap: 15px;\n        font-family: 'Segoe UI', system-ui, sans-serif;\n    }\n\n    .action-banner {\n        display: flex;\n        align-items: center;\n        background: #25D366;\n        color: #ffffff;\n        text-decoration: none;\n        padding: 15px 24px;\n        border-radius: 16px;\n        font-weight: 600;\n        font-size: 16px;\n        box-shadow: 0 4px 15px rgba(37, 211, 102, 0.3);\n        transition: all 0.3s ease;\n    }\n\n    .action-banner:hover {\n        transform: translateY(-3px);\n        box-shadow: 0 8px 25px rgba(37, 211, 102, 0.4);\n        color: #ffffff;\n    }\n\n    .group-banner {\n        background: #128C7E;\n        box-shadow: 0 4px 15px rgba(18, 140, 126, 0.3);\n    }\n\n    .group-banner:hover {\n        box-shadow: 0 8px 25px rgba(18, 140, 126, 0.4);\n    }\n\n    .banner-icon {\n        margin-right: 15px;\n        display: flex;\n        align-items: center;\n        justify-content: center;\n    }\n\n    @media (max-width: 768px) {\n        .action-banner {\n            font-size: 14px;\n            padding: 12px 16px;\n        }\n        .banner-icon {\n            margin-right: 10px;\n        }\n    }\n    \/* --- WhatsApp Bannerl\u0259rin Stili Sonu --- *\/\n\n    #premium-quiz-container {\n        font-family: 'Segoe UI', system-ui, sans-serif;\n        max-width: 800px;\n        margin: 0 auto;\n        background: var(--bg);\n        border-radius: 16px;\n        box-shadow: 0 10px 25px rgba(0,0,0,0.05);\n        border: 1px solid var(--border);\n        overflow: hidden;\n        color: var(--text);\n    }\n\n    .quiz-top-bar {\n        background: #f8fafc;\n        padding: 1.5rem;\n        border-bottom: 1px solid var(--border);\n    }\n\n    .quiz-top-bar h2 {\n        margin: 0 0 1rem 0;\n        font-size: 1.25rem;\n        color: var(--text);\n        text-align: center;\n    }\n\n    .quiz-scale {\n        display: flex;\n        flex-wrap: wrap;\n        gap: 6px;\n        justify-content: center;\n    }\n\n    .scale-btn {\n        width: 32px;\n        height: 32px;\n        border-radius: 6px;\n        border: none;\n        background: var(--unseen);\n        color: #4b5563;\n        font-weight: 600;\n        font-size: 0.85rem;\n        cursor: pointer;\n        transition: all 0.2s;\n    }\n\n    .scale-btn:hover {\n        transform: translateY(-2px);\n    }\n\n    .scale-btn.active {\n        box-shadow: 0 0 0 2px #fff, 0 0 0 4px var(--primary);\n    }\n\n    .scale-btn.viewed { background: var(--skipped); color: white; }\n    .scale-btn.answered { background: var(--answered); color: white; }\n    .scale-btn.correct-ans { background: var(--answered); color: white; }\n    .scale-btn.wrong-ans { background: var(--skipped); color: white; }\n\n    .quiz-content { padding: 2rem; min-height: 300px; }\n    \n    .question-text {\n        font-size: 1.15rem;\n        line-height: 1.6;\n        margin-bottom: 1.5rem;\n        white-space: pre-line;\n    }\n\n    .options-container { display: flex; flex-direction: column; gap: 10px; }\n\n    .option-label {\n        display: flex;\n        align-items: center;\n        padding: 1rem;\n        border: 2px solid var(--border);\n        border-radius: 8px;\n        cursor: pointer;\n        transition: all 0.2s;\n    }\n\n    .option-label:hover { border-color: var(--primary); background: #eff6ff; }\n    \n    .option-label input { margin-right: 15px; transform: scale(1.2); cursor: pointer; }\n    \n    .option-label.selected {\n        border-color: var(--primary);\n        background: #eff6ff;\n    }\n\n    .option-label.correct {\n        border-color: var(--answered);\n        background: #f0fdf4;\n    }\n\n    .option-label.wrong {\n        border-color: var(--skipped);\n        background: #fef2f2;\n    }\n\n    .explanation-container {\n        margin-top: 1.5rem;\n        padding: 1rem;\n        background: #fef3c7;\n        border-left: 4px solid #f59e0b;\n        border-radius: 4px;\n        font-size: 0.95rem;\n        line-height: 1.5;\n    }\n\n    .quiz-navigation {\n        display: flex;\n        justify-content: space-between;\n        padding: 1.5rem 2rem;\n        border-top: 1px solid var(--border);\n        background: #f8fafc;\n    }\n\n    .nav-btn {\n        padding: 0.75rem 1.5rem;\n        border: none;\n        border-radius: 8px;\n        font-weight: 600;\n        cursor: pointer;\n        transition: 0.2s;\n        background: #e2e8f0;\n        color: #475569;\n    }\n\n    .nav-btn:hover { background: #cbd5e1; }\n    \n    .nav-btn.btn-primary { background: var(--primary); color: white; }\n    .nav-btn.btn-primary:hover { background: var(--primary-hover); }\n    \n    .nav-btn.btn-finish { background: var(--answered); color: white; margin-left: auto; }\n    .nav-btn.btn-finish:hover { background: #16a34a; }\n\n    .quiz-results { text-align: center; padding: 3rem 2rem; }\n    .score-circle {\n        width: 120px; height: 120px;\n        border-radius: 50%; background: #eff6ff;\n        border: 4px solid var(--primary);\n        display: flex; align-items: center; justify-content: center;\n        margin: 1rem auto; font-size: 2rem; font-weight: bold; color: var(--primary);\n    }\n\n    .quiz-footer {\n        text-align: right;\n        padding: 1rem 2rem;\n        font-size: 0.85rem;\n        color: #64748b;\n        font-weight: 600;\n        background: #fff;\n        border-top: 1px solid var(--border);\n    }\n<\/style>\n\n<script>\n\n\nconst quizData = [\n  {\n    \"q\": \"1. C\u0259dv\u0259l m\u0259ntiqi. M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131na t\u0259kan ver\u0259n xarici amill\u0259ri tamamlay\u0131n:\\n| Xarici amil | Ba\u015f verm\u0259 d\u00f6vr\u00fc v\u0259 mahiyy\u0259ti |\\n| ------ | ------ |\\n| Bak\u0131 f\u0259hl\u0259 t\u0259till\u0259ri | 1. ? |\\n| Rusiyada burjua-demokratik inqilab\u0131 | 2. ? |\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1. 1904-c\u00fc ilin dekabr\u0131nda ba\u015f vermi\u015f v\u0259 q\u0259l\u0259b\u0259 il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259n\u0259r\u0259k C\u0259nubda siyasi \u015f\u00fcurun oyanmas\u0131na t\u0259sir etmi\u015fdir; 2. 1905-1907-ci ill\u0259rd\u0259 ba\u015f vermi\u015f v\u0259 xarici imperializm\u0259\/z\u00fclm\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259ni qon\u015fu \u0130randa da g\u00fccl\u0259ndirmi\u015fdir.\",\n      \"B) 1. 1914-c\u00fc ild\u0259 Birinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sin\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7evrilmi\u015f etiraz idi; 2. 1917-ci ild\u0259 \u00e7arizmin devrilm\u0259si il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259nmi\u015fdi.\",\n      \"C) 1. Zeyn\u0259b Pa\u015fan\u0131n r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilmi\u015fdi; 2. \\\"Talbot\\\" \u015firk\u0259tini ba\u011flamaq \u00fc\u00e7\u00fcn ba\u015f vermi\u015fdi.\",\n      \"D) 1. S\u0259tt\u0259rxan t\u0259r\u0259find\u0259n Bak\u0131da t\u0259\u015fkil olunmu\u015fdu; 2. Eyn\u00fcddovl\u0259ni devirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn ba\u015f vermi\u015fdi.\",\n      \"E) 1. T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ni t\u0259r\u0259find\u0259n maliyy\u0259l\u0259\u015fdirilirdi; 2. Babil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n idar\u0259 olunurdu.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: Bak\u0131 t\u0259till\u0259ri (1904 dekabr, q\u0259l\u0259b\u0259) v\u0259 Rusiyadak\u0131 1905-1907 inqilab\u0131 M\u0259\u015frut\u0259y\u0259 t\u0259kan ver\u0259n \u0259sas xarici amill\u0259r kimi d\u0259rslikd\u0259 x\u00fcsusi qeyd olunur.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"2. T\u0259qdim edilmi\u015f Eyler-Venn diaqram\u0131na \u0259sas\u0259n m\u00fcqayis\u0259 edin:\\nM\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131nda ir\u0259li s\u00fcr\u00fcl\u0259n siyasi t\u0259l\u0259bl\u0259r (1905)\\nC\u0259nubi Az\u0259rbaycandak\u0131 Babil\u0259r h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n (Z\u0259ncan \u00fcsyan\u0131n\u0131n) t\u0259l\u0259bl\u0259ri (1850)\\nIII. K\u0259si\u015fm\u0259\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1. Konstitusiyan\u0131n q\u0259bulu, parlamentin (M\u0259clisin) \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 xarici m\u0259murlar\u0131n qovulmas\u0131 kimi demokratik d\u00f6vl\u0259t idar\u0259\u00e7iliyi t\u0259l\u0259bl\u0259ri idi; 2. Daha \u00e7ox feodal-m\u0259mur z\u00fclm\u00fcn\u0259 qar\u015f\u0131 sosial b\u0259rab\u0259rlik (xalq\u00e7\u0131-dini) t\u0259l\u0259bl\u0259ri il\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f edirdi; III. H\u0259r ikisi Qacarlar s\u00fclal\u0259sinin feodal z\u00fclm\u00fcn\u0259 v\u0259 istibdad\u0131na qar\u015f\u0131 y\u00f6n\u0259lmi\u015f, m\u0259rk\u0259zi hakimiyy\u0259ti sars\u0131dan g\u00fccl\u00fc xalq etirazlar\u0131d\u0131r (h\u0259r\u0259katlar\u0131d\u0131r).\",\n      \"B) 1. Yaln\u0131z qad\u0131nlara se\u00e7ki h\u00fcququnun verilm\u0259sini t\u0259l\u0259b edirdi; 2. Yaln\u0131z ruhanil\u0259rin hakimiyy\u0259tini t\u0259l\u0259b edirdi; III. H\u0259r ikisi s\u00fclh yolu il\u0259 q\u0259l\u0259b\u0259 qazand\u0131.\",\n      \"C) 1. Rusiyan\u0131n h\u0259rbi d\u0259st\u0259yi il\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilmi\u015fdi; 2. \u0130ngilt\u0259r\u0259nin h\u0259rbi d\u0259st\u0259yi il\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilmi\u015fdi; III. H\u0259r ikisi milli muxtariyy\u0259t t\u0259l\u0259b edirdi.\",\n      \"D) 1. \u0130nhisar\u00e7\u0131 \\\"Talbot\\\" \u015firk\u0259tinin \u00f6lk\u0259d\u0259n qovulmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b edirdi; 2. T\u0259briz Dar\u00fclf\u00fcnununun a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b edirdi; III. H\u0259r ikisin\u0259 S\u0259tt\u0259rxan r\u0259hb\u0259rlik edirdi.\",\n      \"E) B\u00fct\u00fcn variantlar yanl\u0131\u015fd\u0131r.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131n\u0131n \u0259sas t\u0259l\u0259bl\u0259ri M\u0259\u015frut\u0259nin (Konstitusiya) q\u0259bulu, M\u0259clisin \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 xaricil\u0259rin qovulmas\u0131 idi. Babil\u0259r h\u0259r\u0259kat\u0131 (Z\u0259ncan \u00fcsyan\u0131, \u0259vv\u0259lki d\u00f6vr) is\u0259 feodal z\u00fclm\u00fcn\u0259 qar\u015f\u0131 sosial b\u0259rab\u0259rlik t\u0259l\u0259b edirdi. H\u0259r ikisi Qacarlar\u0131n istibdad\u0131na qar\u015f\u0131 k\u00fctl\u0259vi xalq h\u0259r\u0259kat\u0131d\u0131r.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"3. Ox\u015far x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r (DoK 4): M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131 i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n \\\"xarici m\u0259murlar\u0131n qovulmas\u0131\\\" t\u0259l\u0259bi il\u0259, T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ninin \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\"ni yaln\u0131z varl\u0131lardan toplamas\u0131 q\u0259rar\u0131n\u0131n ideyavi (m\u0259fkur\u0259vi) ox\u015farl\u0131\u011f\u0131 n\u0259d\u0259n ibar\u0259t idi?\",\n    \"options\": [\n      \"A) H\u0259r ikisi M\u0259\u015frut\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n h\u0259m antiimperialist (xarici istismara qar\u015f\u0131), h\u0259m d\u0259 sosial-\u0259dal\u0259t (m\u00fcdafi\u0259 y\u00fck\u00fcn\u00fc kas\u0131blar\u0131n deyil, varl\u0131lar\u0131n \u00e7\u0259km\u0259si) prinsipl\u0259rin\u0259 \u0259saslanan xalq\u00e7\u0131 (demokratik) xarakterini s\u00fcbut edirdi.\",\n      \"B) H\u0259r ikisi yaln\u0131z ruhanil\u0259rin m\u0259nafeyini qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn ir\u0259li s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f dini t\u0259l\u0259bl\u0259r idi.\",\n      \"C) H\u0259r ikisi \u0130ngilt\u0259r\u0259 s\u0259firliyinin inqilab\u00e7\u0131lara diqt\u0259 etdiyi gizli planlar idi.\",\n      \"D) H\u0259r ikisi k\u0259ndlil\u0259ri \\\"yardar\\\" as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan d\u0259rhal azad etdi.\",\n      \"E) H\u0259r ikisinin \u0259sas m\u0259qs\u0259di S\u0259tt\u0259rxan\u0131 devirib \u0259v\u0259zin\u0259 M. Naka\u015fidzeni g\u0259tirm\u0259k idi.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: Xaricil\u0259rin qovulmas\u0131 inqilab\u0131n antiimperialist simas\u0131n\u0131, \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" vergisinin sad\u0259 xalqdan yox, varl\u0131lardan al\u0131nmas\u0131 is\u0259 onun xalq\u00e7\u0131 v\u0259 sosial \u0259dal\u0259t\u0259 s\u00f6yk\u0259n\u0259n demokratik simas\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rir.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"4. M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131n\u0131n gedi\u015fat\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 xronoloji ard\u0131c\u0131ll\u0131\u011f\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n edin:\\n1. S\u0259tt\u0259rxan h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n tamamil\u0259 yat\u0131r\u0131lmas\u0131\\n2. Ba\u015f nazir Eyn\u00fcddovl\u0259nin 17 taciri h\u0259bs etdirib d\u00f6yd\u00fcrm\u0259si\\n3. T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ninin \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" adl\u0131 vergi t\u0259tbiq etm\u0259si v\u0259 \u015f\u0259h\u0259rin m\u00fcdafi\u0259sini t\u0259\u015fkil etm\u0259si\",\n    \"options\": [\n      \"A) 2, 3, 1\",\n      \"B) 1, 2, 3\",\n      \"C) 3, 2, 1\",\n      \"D) 2, 1, 3\",\n      \"E) 3, 1, 2\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: \u0130lk olaraq 1905-ci ilin dekabr\u0131nda tacirl\u0259rin d\u00f6yd\u00fcr\u00fclm\u0259si il\u0259 h\u0259r\u0259kat ba\u015flad\u0131 (2). H\u0259r\u0259kat\u0131n gedi\u015find\u0259 T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ni m\u00fcdafi\u0259 v\u0259 \u0259rzaq t\u0259dbirl\u0259ri g\u00f6rd\u00fc (3). Yekunda is\u0259 1911-ci ild\u0259 S\u0259tt\u0259rxan h\u0259r\u0259kat\u0131 yat\u0131r\u0131ld\u0131 (1). Ard\u0131c\u0131ll\u0131q: 2, 3, 1.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"5. Uy\u011funlu\u011fu m\u00fc\u0259yy\u0259n edin:\\nB\u0259st\u0259 oturmaq\\n\\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\"\\n\\\"Azadistan\\\" deyil, M\u0259\u015frut\u0259 v\u0259 M\u0259clis\\na. T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ninin \u015f\u0259h\u0259ri m\u00fcdafi\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn yaln\u0131z z\u0259ngin t\u0259b\u0259q\u0259y\u0259 t\u0259tbiq etdiyi maliyy\u0259 \u00f6hd\u0259liyi\\nb. \u0130nqilab i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n m\u00fcq\u0259dd\u0259s yerl\u0259rd\u0259 v\u0259 ya s\u0259firlikl\u0259rd\u0259 k\u00fctl\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irdiyi dinc etiraz t\u0259tili\\nc. S\u0259tt\u0259rxan h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n milli muxtariyy\u0259t (ayr\u0131lmaq) deyil, \u0130ran\u0131n demokratikl\u0259\u015fm\u0259si u\u011frunda ir\u0259li s\u00fcrd\u00fcy\u00fc \u0259sas siyasi x\u0259tt\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1-b, 2-a, 3-c\",\n      \"B) 1-a, 2-c, 3-b\",\n      \"C) 1-c, 2-b, 3-a\",\n      \"D) 1-b, 2-c, 3-a\",\n      \"E) 1-a, 2-b, 3-c\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: B\u0259st\u0259 oturmaq etiraz t\u0259tili n\u00f6v\u00fcd\u00fcr (1-b). M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci z\u0259nginl\u0259rd\u0259n al\u0131nan vergidir (2-a). M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131 muxtariyy\u0259t (Azadistan) deyil, M\u0259\u015frut\u0259\/M\u0259clis v\u0259 demokratikl\u0259\u015fm\u0259 t\u0259l\u0259b edirdi (3-c).\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"6. Bloksxemd\u0259ki m\u0259ntiqi z\u0259nciri davam etdirin:\\nC\u0259nubi Az\u0259rbaycanda inqilab alovlar\u0131n\u0131n T\u0259briz, \u018frd\u0259bil, Xoy v\u0259 Z\u0259ncana yay\u0131lmas\u0131 \u2794 S\u0259tt\u0259rxan\u0131n h\u0259r\u0259kata liderlik etm\u0259si \u2794 H\u0259r\u0259kat\u0131n milli muxtariyy\u0259t deyil, b\u00fct\u00fcn \u0130ran\u0131n demokratikl\u0259\u015fdirilm\u0259sini h\u0259d\u0259fl\u0259y\u0259n x\u0259tt y\u00fcr\u00fctm\u0259si \u2794 ?\",\n    \"options\": [\n      \"A) H\u0259r\u0259kat\u0131n M\u0259\u015frut\u0259 (Konstitusiya) v\u0259 M\u0259clis u\u011frunda q\u0259hr\u0259manl\u0131qla m\u00fcbariz\u0259 aparmas\u0131, lakin sonda 1911-ci ild\u0259 yat\u0131r\u0131lmas\u0131 (s\u00fcqut etm\u0259si).\",\n      \"B) S\u0259tt\u0259rxan\u0131n d\u0259rhal Rusiya imperiyas\u0131na m\u00fcharib\u0259 elan ed\u0259r\u0259k Bak\u0131n\u0131 azad etm\u0259si.\",\n      \"C) T\u0259brizin d\u0259rhal m\u00fcst\u0259qil \\\"Azadistan\\\" respublikas\u0131 elan edil\u0259r\u0259k \u0130randan ayr\u0131lmas\u0131.\",\n      \"D) \u0130ran \u015fah\u0131n\u0131n S\u0259tt\u0259rxan\u0131 Ba\u015f nazir t\u0259yin ed\u0259r\u0259k inqilab\u0131 dinc yolla bitirm\u0259si.\",\n      \"E) B\u00fct\u00fcn inqilab\u00e7\u0131lar\u0131n Osmanl\u0131 ordusuna qat\u0131laraq Birinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sin\u0259 yollanmas\u0131.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: S\u0259tt\u0259rxan demokratikl\u0259\u015fm\u0259 (M\u0259\u015frut\u0259, M\u0259clis) ist\u0259yirdi. Lakin bu q\u0259hr\u0259manl\u0131q m\u00fcbariz\u0259sin\u0259 baxmayaraq, S\u0259tt\u0259rxan h\u0259r\u0259kat\u0131 (M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131) 1911-ci ild\u0259 yat\u0131r\u0131ld\u0131 (s\u00fcqut etdi).\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"7. Ox\u015far x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r (DoK 4): C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda M\u0259\u015frut\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n yaranmas\u0131na t\u0259kan ver\u0259n xarici amill\u0259rl\u0259 (Bak\u0131 t\u0259till\u0259ri, Rusiya inqilab\u0131), \u015eimali Az\u0259rbaycanda XX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 milli oyan\u0131\u015f\u0131n (m\u0259s\u0259l\u0259n, Difai-nin) yaranmas\u0131n\u0131 stimulla\u015fd\u0131ran amill\u0259r (1905 q\u0131r\u011f\u0131nlar\u0131, Rusiya inqilab\u0131) aras\u0131ndak\u0131 tarixi-siyasi paralellik n\u0259d\u0259n ibar\u0259t idi?\",\n    \"options\": [\n      \"A) H\u0259r ikisi g\u00f6st\u0259rirdi ki, Rusiya imperiyas\u0131n\u0131 b\u00fcr\u00fcy\u0259n 1905-1907-ci ill\u0259r inqilabi b\u00f6hran\u0131 v\u0259 f\u0259hl\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131 t\u0259kc\u0259 imperiya daxilind\u0259 deyil, onun h\u00fcdudlar\u0131ndan k\u0259narda (\u0130randa) da siyasi \u015f\u00fcurun oyanmas\u0131nda, istibdada v\u0259 milli z\u00fclm\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fct\u0259\u015f\u0259kkil (siyasi) t\u0259\u015fkilatlanmalar\u0131n yaranmas\u0131nda g\u00fccl\u00fc katalizator rolu oynam\u0131\u015fd\u0131r.\",\n      \"B) H\u0259r ikisi Osmanl\u0131 imperiyas\u0131n\u0131n C\u0259nubi Qafqaz\u0131 i\u015f\u011fal etm\u0259sinin birba\u015fa n\u0259tic\u0259si idi.\",\n      \"C) H\u0259r iki halda h\u0259r\u0259kat r\u0259hb\u0259rl\u0259ri d\u0259rhal \u0130ngilt\u0259r\u0259nin himay\u0259sin\u0259 ke\u00e7m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn r\u0259smi m\u00fcraci\u0259t etmi\u015fdil\u0259r.\",\n      \"D) H\u0259r iki h\u0259r\u0259kat yaln\u0131z k\u0259ndlil\u0259rin aqrar islahat t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 s\u00f6yk\u0259nir v\u0259 \u015f\u0259h\u0259r \u0259halisini k\u0259narda qoyurdu.\",\n      \"E) H\u0259r ikisind\u0259 qad\u0131nlar\u0131n i\u015ftirak\u0131 r\u0259sm\u0259n qada\u011fan edilmi\u015f v\u0259 yaln\u0131z ruhanil\u0259r r\u0259hb\u0259rlik etmi\u015fdir.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: 1905-1907-ci ill\u0259r Rusiya inqilab\u0131 v\u0259 Bak\u0131 t\u0259till\u0259ri h\u0259m \u015eimali Az\u0259rbaycanda milli azadl\u0131q h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131 (Difai, M\u00fcsavat v\u0259 s.) s\u00fcr\u0259tl\u0259ndirmi\u015f, h\u0259m d\u0259 M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131na (C\u0259nuba) g\u00fccl\u00fc xarici t\u0259kan vermi\u015fdi. Bu, h\u0259min d\u00f6vrd\u0259ki b\u00f6hran\u0131n geni\u015f miqyasl\u0131 oyan\u0131\u015f effekti idi.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"8. \u015eimali Az\u0259rbaycanda XX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 ziyal\u0131lar\u0131n f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda S\u0259tt\u0259rxan h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n ortaq (k\u0259si\u015f\u0259n) c\u0259h\u0259ti n\u0259d\u0259n ibar\u0259t idi?\",\n    \"options\": [\n      \"A) H\u0259r ikisi yaln\u0131z m\u0259d\u0259ni muxtariyy\u0259t \u0259ld\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn dinc yolla m\u00fcbariz\u0259 apar\u0131rd\u0131.\",\n      \"B) H\u0259r ikisi \u00c7ar Rusiyas\u0131na qar\u015f\u0131 silahl\u0131 \u00fcsyan yolu il\u0259 m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259t qurmaq m\u0259qs\u0259di g\u00fcd\u00fcrd\u00fc.\",\n      \"C) H\u0259r ikisi m\u00f6vcud imperialist v\u0259 feodal z\u00fclm\u00fcn\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 apar\u0131r, \u015eimali Az\u0259rbaycan ziyal\u0131lar\u0131 M\u0259\u015frut\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131na h\u0259m maddi, h\u0259m d\u0259 m\u0259n\u0259vi yard\u0131m g\u00f6st\u0259rirdi.\",\n      \"D) H\u0259r ikisi \\\"Difai\\\" partiyas\u0131n\u0131n birba\u015fa r\u0259hb\u0259rliyi alt\u0131nda f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rirdi.\",\n      \"E) H\u0259r ikisi Osmanl\u0131 d\u00f6vl\u0259tinin t\u0259rkibin\u0259 qat\u0131lmaq \u00fc\u00e7\u00fcn panislamizm ideyalar\u0131n\u0131 t\u0259bli\u011f edirdi.\"\n    ],\n    \"correct\": 2,\n    \"exp\": \"\u0130zah: \u015eimali Az\u0259rbaycan\u0131n qabaqc\u0131l ziyal\u0131lar\u0131 v\u0259 milli burjuaziyas\u0131 feodal v\u0259 m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259 z\u00fclm\u00fcn\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 apar\u0131r, h\u0259m\u00e7inin C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda M\u0259\u015frut\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131na maddi v\u0259 m\u0259n\u0259vi yard\u0131m g\u00f6st\u0259rirdil\u0259r.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"9. Ox\u015far x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r (DoK 4): M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131nda ir\u0259li s\u00fcr\u00fcl\u0259n \\\"Xarici m\u0259murlar\u0131n \u00f6lk\u0259d\u0259n qovulmas\u0131\\\" t\u0259l\u0259bi il\u0259 M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131ndan \u0259vv\u0259l ba\u015f vermi\u015f \\\"T\u0259nb\u0259ki \u00fcsyan\u0131\\\"n\u0131n ortaq h\u0259d\u0259fi n\u0259d\u0259n ibar\u0259t idi?\",\n    \"options\": [\n      \"A) H\u0259r ikisi Qacarlar d\u00f6vl\u0259tinin iqtisadiyyat\u0131n\u0131 v\u0259 daxili siyas\u0259tini \u0259cn\u0259bil\u0259r\u0259 (imperialistl\u0259r\u0259) tabe etdir\u0259n m\u0259rk\u0259zi h\u00f6kum\u0259tin satq\u0131n x\u0259ttin\u0259 (inhisarlara, xarici n\u0259zar\u0259t\u0259) qar\u015f\u0131 y\u00f6n\u0259lmi\u015f antiimperialist v\u0259 milli m\u0259nafel\u0259ri qoruyan t\u0259l\u0259bl\u0259r\/etirazlar idi.\",\n      \"B) H\u0259r ikisi yaln\u0131z rus ordusunun C\u0259nubi Az\u0259rbaycandan \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b edirdi.\",\n      \"C) H\u0259r ikisi S\u0259tt\u0259rxan\u0131n \u015fah elan edilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn ir\u0259li s\u00fcr\u00fcl\u0259n ideologiya idi.\",\n      \"D) H\u0259r ikisi C\u0259nubi Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcst\u0259qil \\\"Azadistan\\\" kimi tan\u0131nmas\u0131na xidm\u0259t edirdi.\",\n      \"E) H\u0259r ikisind\u0259 \u0259sas h\u0259d\u0259f k\u0259ndlil\u0259rd\u0259n al\u0131nan \\\"Torpaq pulu\\\" vergisini l\u0259\u011fv etm\u0259k idi.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: T\u0259nb\u0259ki \u00fcsyan\u0131 xarici inhisara (\\\"Talbot\\\" \u015firk\u0259tin\u0259) qar\u015f\u0131 idi. M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131n\u0131n t\u0259l\u0259bl\u0259rind\u0259n biri d\u0259 xarici m\u0259murlar\u0131n qovulmas\u0131 idi. H\u0259r ikisi \u0259cn\u0259bi m\u00fcdaxil\u0259sin\u0259 (imperializm\u0259) v\u0259 \u015fah\u0131n bu m\u00fcdaxil\u0259y\u0259 yol a\u00e7mas\u0131na qar\u015f\u0131 milli-antiimperialist m\u00fcbariz\u0259dir.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"10. Eyler-Venn diaqram\u0131 (\u0130nfrastruktur v\u0259 T\u0259minat):\\nT\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ninin iqtisadi f\u0259aliyy\u0259ti (M\u0259\u015frut\u0259 d\u00f6vr\u00fc)\\nXIX \u0259sr C\u0259nubi Az\u0259rbaycan\u0131nda inhisar\u00e7\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rin (m\u0259s., \\\"Talbot\\\" \u015firk\u0259tinin) f\u0259aliyy\u0259ti (K\u0259nar\/M\u00fcqayis\u0259vi)\\nIII. K\u0259si\u015fm\u0259 (Ziddiyy\u0259t m\u00fcst\u0259visi)\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1. Xalq\u0131n g\u00fcz\u0259ran\u0131n\u0131 y\u00fcng\u00fcll\u0259\u015fdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn tax\u0131l anbarlar\u0131n\u0131 m\u00f6h\u00fcrl\u0259yib ucuz \u00e7\u00f6r\u0259k sat\u0131r v\u0259 da\u011f\u0131lm\u0131\u015f bazarlar\u0131 b\u0259rpa edirdi; 2. \u00d6lk\u0259nin daxili bazarlar\u0131n\u0131 (t\u00fct\u00fcn v\u0259 s.) \u00f6z n\u0259zar\u0259tin\u0259 alaraq yerli sahibkarlar\u0131 v\u0259 k\u0259ndlil\u0259ri m\u00fcflisl\u0259\u015fdirirdi; III. Birincisi (\u018fnc\u00fcm\u0259n) milli v\u0259 xalq\u00e7\u0131 m\u0259nafel\u0259ri m\u00fcdafi\u0259 ed\u0259n, ikincisi (inhisarlar) is\u0259 inqilab\u00e7\u0131lar\u0131n qovulmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b etdiyi, \u00f6lk\u0259 iqtisadiyyat\u0131n\u0131 s\u00f6m\u00fcr\u0259n \u0259cn\u0259bi imperialist q\u00fcvv\u0259l\u0259ridir.\",\n      \"B) 1. Yaln\u0131z \u0130ngilt\u0259r\u0259nin himay\u0259si alt\u0131nda f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rirdi; 2. Yaln\u0131z Rusiyan\u0131n himay\u0259si alt\u0131nda f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rirdi; III. H\u0259r ikisi S\u0259tt\u0259rxan t\u0259r\u0259find\u0259n m\u0259hv edildi.\",\n      \"C) 1. K\u0259ndlil\u0259rd\u0259n \\\"Qap\u0131pulu\\\" y\u0131\u011f\u0131rd\u0131; 2. \u015e\u0259h\u0259rlil\u0259rd\u0259n \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" y\u0131\u011f\u0131rd\u0131; III. H\u0259r ikisi Babil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n qurulmu\u015fdu.\",\n      \"D) 1. M\u0259\u015frut\u0259ni l\u0259\u011fv etmi\u015fdi; 2. M\u0259clisi l\u0259\u011fv etmi\u015fdi; III. H\u0259r ikisi qad\u0131nlar\u0131n h\u00fcquqlar\u0131n\u0131 qoruyurdu.\",\n      \"E) B\u00fct\u00fcn variantlar yanl\u0131\u015fd\u0131r.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: \u018fnc\u00fcm\u0259n xalq\u0131n rifah\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ucuz \u00e7\u00f6r\u0259k sat\u0131r, bazarlar\u0131 b\u0259rpa edirdi. \u0130nqilab\u00e7\u0131lar is\u0259 m\u0259hz iqtisadiyyat\u0131 \u00e7\u00f6kd\u00fcr\u0259n \u0259cn\u0259bi m\u0259murlar\u0131n (Talbot kimi inhisarlar\u0131n) qovulmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b edirdi. Bu, milli idar\u0259etm\u0259 il\u0259 xarici inhisar\u00e7\u0131l\u0131q aras\u0131ndak\u0131 k\u0259skin ziddiyy\u0259t m\u00fcst\u0259visidir.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"11. M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda \u018fnc\u00fcm\u0259nin h\u0259yata ke\u00e7irdiyi sosial-iqtisadi t\u0259dbirl\u0259r\u0259 aid uy\u011funlu\u011fu m\u00fc\u0259yy\u0259n edin:\\n\u015e\u0259h\u0259rin m\u00fcdafi\u0259si sah\u0259sind\u0259\\n\u018frzaq t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi sah\u0259sind\u0259\\n\u0130nfrastruktur sah\u0259sind\u0259\\na. Da\u011f\u0131lm\u0131\u015f k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259ri, bazar v\u0259 karvansaraylar\u0131 b\u0259rpa etm\u0259si\\nb. Varl\u0131lar\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" adl\u0131 x\u00fcsusi vergi qoymas\u0131\\nc. Tax\u0131l anbarlar\u0131n\u0131 m\u00f6h\u00fcrl\u0259y\u0259r\u0259k k\u0259ndl\u0259rd\u0259n bu\u011fda-arpa g\u0259tirilm\u0259sini t\u0259\u015fkil etm\u0259si v\u0259 \u00e7\u00f6r\u0259yi ucuz satmas\u0131\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1-b, 2-c, 3-a\",\n      \"B) 1-a, 2-b, 3-c\",\n      \"C) 1-c, 2-b, 3-a\",\n      \"D) 1-b, 2-a, 3-c\",\n      \"E) 1-a, 2-c, 3-b\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: \u018fnc\u00fcm\u0259n \u015f\u0259h\u0259ri m\u00fcdafi\u0259 etm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 varl\u0131lar\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" adl\u0131 vergi qoymu\u015fdu. \u018frzaq t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusi komissiya tax\u0131l anbarlar\u0131n\u0131 m\u00f6h\u00fcrl\u0259mi\u015f, k\u0259ndl\u0259rd\u0259n tax\u0131l g\u0259tir\u0259r\u0259k \u00e7\u00f6r\u0259yi ucuz satm\u0131\u015fd\u0131. \u0130nfrastruktur sah\u0259sind\u0259 is\u0259 da\u011f\u0131lm\u0131\u015f k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259ri, bazar v\u0259 karvansaraylar\u0131 b\u0259rpa etmi\u015fdi.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"12. M\u0259ntiqi z\u0259nciri davam etdirin:\\nC\u0259nubi Az\u0259rbaycanda inqilab i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n f\u0259alla\u015fmas\u0131 \u2794 M\u0259\u015frut\u0259nin (Konstitusiyan\u0131n) q\u0259bul edilm\u0259si v\u0259 M\u0259clisin \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lmas\u0131 t\u0259l\u0259bl\u0259rinin ir\u0259li s\u00fcr\u00fclm\u0259si \u2794 T\u0259brizd\u0259 v\u0259 dig\u0259r \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rd\u0259 xalq hakimiyy\u0259ti orqan\u0131 kimi \u018fnc\u00fcm\u0259nl\u0259rin yaranmas\u0131 \u2794 ?\",\n    \"options\": [\n      \"A) \u018fnc\u00fcm\u0259nin da\u011f\u0131lm\u0131\u015f infrastrukturu b\u0259rpa etm\u0259si, \u00e7\u00f6r\u0259k t\u0259minat\u0131n\u0131 n\u0259zar\u0259t\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u0259si v\u0259 varl\u0131lardan vergi (\\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\") toplayaraq \u015f\u0259h\u0259rin m\u00fcdafi\u0259sini t\u0259\u015fkil etm\u0259si.\",\n      \"B) S\u0259tt\u0259rxan\u0131n bu t\u0259l\u0259bl\u0259rd\u0259n geri \u00e7\u0259kil\u0259r\u0259k yaln\u0131z T\u0259brizin m\u00fcst\u0259qilliyini elan etm\u0259si.\",\n      \"C) \u015eah\u0131n d\u0259rhal qa\u00e7araq b\u00fct\u00fcn idar\u0259\u00e7iliyi ingilisl\u0259r\u0259 t\u0259hvil verm\u0259si.\",\n      \"D) Xarici m\u0259murlar\u0131n d\u0259rhal \u00f6lk\u0259ni t\u0259rk etm\u0259si v\u0259 inqilab\u0131n 1906-c\u0131 ild\u0259 tam z\u0259f\u0259rl\u0259 bitm\u0259si.\",\n      \"E) \u018fnc\u00fcm\u0259nin T\u0259briz Dar\u00fclf\u00fcnununu ba\u011flayaraq t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259ri c\u0259bh\u0259y\u0259 g\u00f6nd\u0259rm\u0259si.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: \u018fnc\u00fcm\u0259n qurulduqdan sonra infrastrukturun b\u0259rpas\u0131, \u00e7\u00f6r\u0259k komissiyas\u0131 vasit\u0259sil\u0259 \u0259rzaq t\u0259minat\u0131 v\u0259 \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" vasit\u0259sil\u0259 \u015f\u0259h\u0259rin m\u00fcdafi\u0259si kimi m\u00fch\u00fcm xalq\u00e7\u0131 t\u0259dbirl\u0259r h\u0259yata ke\u00e7irildi.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"13. M\u0259ntiqi z\u0259nciri davam etdirin:\\nM\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131 i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n k\u00fctl\u0259vi dinc etiraz aksiyalar\u0131na ba\u015flamas\u0131 \u2794 \u018fhalinin toxunulmaz sayd\u0131\u011f\u0131 m\u00fcq\u0259dd\u0259s yerl\u0259rd\u0259 v\u0259 xarici s\u0259firlikl\u0259rd\u0259 \\\"b\u0259st\u0259 oturmas\u0131\\\" \u2794 \u0130ran\u0131n siyasi v\u0259 m\u0259d\u0259ni h\u0259yat\u0131n\u0131n demokratikl\u0259\u015fdirilm\u0259sinin t\u0259l\u0259b edilm\u0259si \u2794 ?\",\n    \"options\": [\n      \"A) H\u00f6kum\u0259tin bu t\u0259l\u0259bl\u0259r\u0259 boyun \u0259ym\u0259y\u0259r\u0259k m\u00fcqavim\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259si, lakin inqilab\u00e7\u0131lar\u0131n T\u0259brizd\u0259 \u018fnc\u00fcm\u0259n (yerli xalq hakimiyy\u0259ti) yaradaraq \u015f\u0259h\u0259rin m\u00fcdafi\u0259sini v\u0259 \u0259rzaq t\u0259minat\u0131n\u0131 \u00f6z \u0259ll\u0259rin\u0259 almas\u0131.\",\n      \"B) \u015eah\u0131n bu dinc etirazlar\u0131 g\u00f6r\u0259r\u0259k d\u0259rhal taxtdan \u0259l \u00e7\u0259km\u0259si v\u0259 inqilab\u0131n qans\u0131z bitm\u0259si.\",\n      \"C) \u0130\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n b\u0259st\u0259 oturmaqdan imtina edib d\u0259rhal Rusiyaya m\u00fchacir\u0259t etm\u0259si.\",\n      \"D) S\u0259tt\u0259rxan\u0131n bu etirazlar\u0131 q\u0131nayaraq T\u0259brizi t\u0259rk etm\u0259si.\",\n      \"E) Xarici m\u0259murlar\u0131n inqilab\u00e7\u0131lara qo\u015fularaq x\u00fcsusi h\u0259rbi d\u0259st\u0259l\u0259r yaratmas\u0131.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: B\u0259st\u0259 oturmaq v\u0259 t\u0259l\u0259bl\u0259rin ir\u0259li s\u00fcr\u00fclm\u0259si h\u0259r\u0259kat\u0131 b\u00f6y\u00fctm\u00fc\u015f, m\u0259rk\u0259zi h\u00f6kum\u0259tin m\u00fcqavim\u0259tin\u0259 baxmayaraq, T\u0259brizd\u0259 \u018fnc\u00fcm\u0259n qurulmu\u015f v\u0259 o, daxili nizam\u0131, \u00e7\u00f6r\u0259k t\u0259minat\u0131n\u0131 v\u0259 h\u0259rbi m\u00fcdafi\u0259 x\u0259rcl\u0259rini (M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci) \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fc.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"14. Siyasi-iqtisadi x\u00fclas\u0259 (DoK 4): M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131 zaman\u0131 xalq\u0131n q\u0259ndin bahala\u015fmas\u0131 (Tehran) kimi iqtisadi bir detaldan alovlanaraq n\u0259hay\u0259tind\u0259 \\\"M\u0259\u015frut\u0259\\\" v\u0259 \\\"Xarici m\u0259murlar\u0131n qovulmas\u0131\\\" kimi qlobal siyasi t\u0259l\u0259bl\u0259r\u0259 ke\u00e7id etm\u0259si, \u0130ran (v\u0259 C\u0259nubi Az\u0259rbaycan) c\u0259miyy\u0259tind\u0259 hans\u0131 d\u0259rin tarixi qanunauy\u011funlu\u011fu s\u00fcbut edirdi?\",\n    \"options\": [\n      \"A) Xalq\u0131n sosial (g\u00fcnd\u0259lik \u0259rzaq) probleml\u0259rinin birba\u015fa olaraq \u00f6lk\u0259nin iqtisadiyyat\u0131n\u0131 \u0259cn\u0259bil\u0259r\u0259 pe\u015fk\u0259\u015f ed\u0259n v\u0259 qanunsuzluq (M\u0259clissizlik, Konstitusiyas\u0131zl\u0131q) yaradan m\u0259rk\u0259zi istibdad rejiminin m\u00f6vcudlu\u011fundan qaynaqland\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u0259rk etm\u0259sini, iqtisadi naraz\u0131l\u0131\u011f\u0131n m\u0259ntiqi olaraq \u00fcmumdemokratik v\u0259 antiimperialist (siyasi) inqilaba \u00e7evrilm\u0259si z\u0259rur\u0259tini.\",\n      \"B) Xalq\u0131n yaln\u0131z \u015f\u0259k\u0259r v\u0259 t\u00fct\u00fcn m\u0259hsullar\u0131 idxal etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn xarici m\u0259murlara ehtiyac duydu\u011funu, Konstitusiyan\u0131n is\u0259 sad\u0259c\u0259 iqtisadi inhisarlar\u0131 qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259l\u0259b edildiyini.\",\n      \"C) M\u0259\u015frut\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n daxili ziddiyy\u0259tl\u0259rd\u0259n deyil, yaln\u0131z xarici d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin (x\u00fcsus\u0259n Rusiya v\u0259 \u0130ngilt\u0259r\u0259nin) bilavasit\u0259 sifari\u015fi v\u0259 maliyy\u0259si il\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015f s\u00fcni bir i\u011fti\u015fa\u015f oldu\u011funu.\",\n      \"D) C\u0259nubi Az\u0259rbaycan \u0259halisinin \u0130randan tamamil\u0259 qoparaq m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259t qurmaq \u00fc\u00e7\u00fcn q\u0259nd q\u0131tl\u0131\u011f\u0131ndan bir b\u0259han\u0259 kimi istifad\u0259 etdiyini.\",\n      \"E) B\u00fct\u00fcn tacirl\u0259rin d\u0259rhal k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131na (\\\"yardarl\u0131\u011fa\\\") qay\u0131tmaq \u00fc\u00e7\u00fcn M\u0259clisin burax\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b etdiyini.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: Q\u0259ndin bahala\u015fmas\u0131 yaln\u0131z q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m idi. Xalq ba\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc ki, bu inflyasiya v\u0259 sosial \u0259dal\u0259tsizliyin k\u00f6k\u00fc \u0259cn\u0259bil\u0259rin iqtisadi dominantl\u0131\u011f\u0131na v\u0259 \u015fah\u0131n istibdad\u0131na (qanunsuzlu\u011fa) ba\u011fl\u0131d\u0131r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 iqtisadi q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m (q\u0259nd) tezlikl\u0259 antiimperialist (xaricil\u0259rin qovulmas\u0131) v\u0259 demokratik (M\u0259\u015frut\u0259, M\u0259clis) t\u0259l\u0259bl\u0259r\u0259 - b\u00f6y\u00fck siyasi inqilaba \u00e7evrildi.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"15. Bloksxemd\u0259 g\u00f6st\u0259ril\u0259n m\u0259ntiqi ard\u0131c\u0131ll\u0131\u011f\u0131 tamamlay\u0131n:\\n1904-c\u00fc ild\u0259 Bak\u0131da f\u0259hl\u0259 t\u0259till\u0259rinin q\u0259l\u0259b\u0259si v\u0259 Rusiyada inqilab\u0131n ba\u015flamas\u0131 \u2794 C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda (\u0130randa) xarici imperializm\u0259 v\u0259 feodal z\u00fclm\u00fcn\u0259 qar\u015f\u0131 naraz\u0131l\u0131qlar\u0131n artmas\u0131 \u2794 Tehranda q\u0259ndin bahala\u015fmas\u0131 b\u0259han\u0259si il\u0259 tacirl\u0259rin d\u00f6yd\u00fcr\u00fclm\u0259sinin q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m rolunu oynamas\u0131 \u2794 ?\",\n    \"options\": [\n      \"A) \u018fhalinin m\u00fcq\u0259dd\u0259s yerl\u0259rd\u0259 \\\"b\u0259st\u0259 oturmas\u0131\\\", T\u0259briz v\u0259 dig\u0259r \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rd\u0259 n\u00fcmayi\u015fl\u0259rin geni\u015fl\u0259n\u0259r\u0259k M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131na \u00e7evrilm\u0259si.\",\n      \"B) S\u0259tt\u0259rxan\u0131n d\u0259rhal \u015fah elan edil\u0259r\u0259k b\u00fct\u00fcn xarici s\u0259firlikl\u0259ri ba\u011flamas\u0131.\",\n      \"C) C\u0259nubi Az\u0259rbaycan \u0259halisinin k\u00fctl\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 Bak\u0131ya k\u00f6\u00e7\u0259r\u0259k f\u0259hl\u0259 inqilab\u0131na qo\u015fulmas\u0131.\",\n      \"D) \u015eah\u0131n \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" vergisini l\u0259\u011fv edib \u0259haliy\u0259 ucuz \u00e7\u00f6r\u0259k paylamas\u0131.\",\n      \"E) Rus qo\u015funlar\u0131n\u0131n d\u0259rhal T\u0259brizi i\u015f\u011fal ed\u0259r\u0259k M\u0259clisi l\u0259\u011fv etm\u0259si.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: Xarici amill\u0259rin t\u0259siri v\u0259 tacirl\u0259rin d\u00f6yd\u00fcr\u00fclm\u0259si q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m rolunu oynam\u0131\u015f, n\u0259tic\u0259d\u0259 T\u0259briz, \u018frd\u0259bil, Xoy, Z\u0259ncanda etiraz n\u00fcmayi\u015fl\u0259ri ba\u015flam\u0131\u015f v\u0259 \u0259hali b\u0259st\u0259 oturaraq M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131na ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"16. Xronoloji ard\u0131c\u0131ll\u0131q:\\n1. M\u0259\u015frut\u0259 (Konstitusiya), M\u0259clis v\u0259 xaricil\u0259rin qovulmas\u0131 t\u0259l\u0259bl\u0259rinin k\u00fctl\u0259vi xarakter almas\u0131\\n2. S\u0259tt\u0259rxan h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n tamamil\u0259 yat\u0131r\u0131lmas\u0131 (inqilab\u0131n sonu)\\n3. Bak\u0131 f\u0259hl\u0259l\u0259rinin dekabr t\u0259till\u0259rind\u0259 q\u0259l\u0259b\u0259 qazanmas\u0131n\u0131n C\u0259nubdak\u0131 ab-havaya t\u0259sir etm\u0259si\\n4. Q\u0259ndin bahala\u015fmas\u0131 b\u0259han\u0259sil\u0259 Tehranda 17 tacirin d\u00fckanlar\u0131n\u0131n qar\u0259t edilib \u00f6zl\u0259rinin d\u00f6yd\u00fcr\u00fclm\u0259si\",\n    \"options\": [\n      \"A) 3, 4, 1, 2\",\n      \"B) 3, 1, 4, 2\",\n      \"C) 4, 3, 1, 2\",\n      \"D) 1, 2, 3, 4\",\n      \"E) 4, 1, 3, 2\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: 1904 dekabr Bak\u0131 t\u0259till\u0259ri (3). 1905 dekabr tacirl\u0259rin d\u00f6yd\u00fcr\u00fclm\u0259si (4). \u0130nqilab\u0131n ba\u015flamas\u0131 v\u0259 t\u0259l\u0259bl\u0259rin (M\u0259\u015frut\u0259\/M\u0259clis) ir\u0259li s\u00fcr\u00fclm\u0259si (1). 1911-ci ild\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131n yat\u0131r\u0131lmas\u0131 (2). Ard\u0131c\u0131ll\u0131q: 3, 4, 1, 2.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"17. Eyler-Venn diaqram\u0131 (\u0130nqilabi T\u0259dbirl\u0259r):\\nT\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ninin q\u0259rarlar\u0131 (1905-1911)\\n\u015eeyx M\u0259h\u0259mm\u0259d Xiyabaninin \u0130ctimai \u0130dar\u0259 Hey\u0259tinin q\u0259rarlar\u0131 (1920) (K\u0259nar\/Sintez)\\nIII. K\u0259si\u015fm\u0259\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1. \u00c7\u00f6r\u0259k bollu\u011fu yaratmaq \u00fc\u00e7\u00fcn anbarlar\u0131 m\u00f6h\u00fcrl\u0259yir v\u0259 \u015f\u0259h\u0259rin m\u00fcdafi\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn varl\u0131lardan \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" vergisi toplay\u0131rd\u0131; 2. Milli m\u00fcdafi\u0259 q\u00fcvv\u0259l\u0259ri (milli qvardiya, jandarm) yarad\u0131r v\u0259 C\u0259nubi Az\u0259rbaycana muxtariyy\u0259t t\u0259l\u0259b edirdi; III. H\u0259r ikisi C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda (T\u0259brizd\u0259) m\u0259rk\u0259zi \u0130ran (Qacar) h\u00f6kum\u0259tinin z\u00fclm\u00fcn\u0259 qar\u015f\u0131 yaranm\u0131\u015f, xalq\u0131n sosial ehtiyaclar\u0131n\u0131 v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyini t\u0259min etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fan demokratik idar\u0259etm\u0259 orqanlar\u0131n\u0131n f\u0259aliyy\u0259tidir.\",\n      \"B) 1. Yaln\u0131z xarici s\u0259firlikl\u0259ri qoruyurdu; 2. Yaln\u0131z Bak\u0131 f\u0259hl\u0259l\u0259rini qoruyurdu; III. H\u0259r ikisi \u00e7ar ordusu t\u0259r\u0259find\u0259n silahland\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131.\",\n      \"C) 1. Konstitusiyan\u0131 l\u0259\u011fv etmi\u015fdi; 2. Konstitusiyan\u0131 b\u0259rpa etmi\u015fdi; III. H\u0259r ikisi qad\u0131nlara s\u0259sverm\u0259 h\u00fcququ vermi\u015fdi.\",\n      \"D) 1. M\u0259rk\u0259zi Tehran \u015f\u0259h\u0259ri idi; 2. M\u0259rk\u0259zi \u018frd\u0259bil \u015f\u0259h\u0259ri idi; III. H\u0259r ikisi qan t\u00f6k\u00fclm\u0259d\u0259n q\u0259l\u0259b\u0259 qazand\u0131.\",\n      \"E) B\u00fct\u00fcn variantlar yanl\u0131\u015fd\u0131r.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: \u018fnc\u00fcm\u0259n \u00e7\u00f6r\u0259k komissiyas\u0131 v\u0259 \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" vergisi il\u0259 f\u0259rql\u0259nirdi. Xiyabani is\u0259 \u0130\u0130H yaradaraq milli qvardiya qurmu\u015fdu (k\u0259nar, lakin m\u0259tnd\u0259 Xiyabani b\u00f6lm\u0259sind\u0259 var: \u0130\u0130H, jandarm). H\u0259r ikisi T\u0259brizd\u0259 xalq\u0131n m\u0259nafeyini qoruyan m\u00fct\u0259r\u0259qqi inqilabi orqanlar idi.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"18. Bloksxemd\u0259 g\u00f6st\u0259ril\u0259n tarixi paralelliyi tamamlay\u0131n:\\n1905-ci ild\u0259 \u015eimali Az\u0259rbaycanda (Bak\u0131 v\u0259 s.) inqilabi t\u0259till\u0259r, \\\"Difai\\\" kimi t\u0259\u015fkilatlar\u0131n yaranmas\u0131 \u2794 H\u0259min d\u00f6vrd\u0259 C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda (T\u0259brizd\u0259) xarici imperializm\u0259 v\u0259 \u015fah z\u00fclm\u00fcn\u0259 qar\u015f\u0131 k\u00fctl\u0259vi \\\"b\u0259st\u0259 oturmaq\\\" v\u0259 M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131n\u0131n ba\u015flamas\u0131 \u2794 Araz\u0131n h\u0259r iki tayfas\u0131nda xalq\u0131n oyan\u0131\u015f\u0131 fonunda ortaq milli h\u0259mr\u0259yliyin yaranmas\u0131 \u2794 ?\",\n    \"options\": [\n      \"A) \u015eimali Az\u0259rbaycan\u0131n qabaqc\u0131l ziyal\u0131lar\u0131n\u0131n v\u0259 burjuaziyas\u0131n\u0131n C\u0259nubdak\u0131 M\u0259\u015frut\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131na bigan\u0259 qalmayaraq onlara maddi v\u0259 m\u0259n\u0259vi yard\u0131m g\u00f6st\u0259rm\u0259si.\",\n      \"B) \u015eimali Az\u0259rbaycan f\u0259hl\u0259l\u0259rinin d\u0259rhal T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259nini l\u0259\u011fv etm\u0259si.\",\n      \"C) S\u0259tt\u0259rxan\u0131n Bak\u0131ya g\u0259l\u0259r\u0259k neft s\u0259nayesini millil\u0259\u015fdirm\u0259si.\",\n      \"D) B\u00fct\u00fcn C\u0259nubi Az\u0259rbaycan \u0259halisinin \\\"Torpaq pulu\\\" vergisind\u0259n qa\u00e7araq Bak\u0131ya k\u00f6\u00e7m\u0259si.\",\n      \"E) \u00c7ar Rusiyas\u0131n\u0131n S\u0259tt\u0259rxan\u0131 Bak\u0131 qubernatoru t\u0259yin etm\u0259si.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: 1905-1911-ci ill\u0259rd\u0259 h\u0259m \u015eimalda, h\u0259m d\u0259 C\u0259nubda milli oyan\u0131\u015f gedirdi. \u015eimal ziyal\u0131lar\u0131 bu h\u0259mr\u0259yliyin bariz n\u00fcmun\u0259si kimi C\u0259nubdak\u0131 M\u0259\u015frut\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131na maddi v\u0259 m\u0259n\u0259vi yard\u0131m g\u00f6st\u0259rirdil\u0259r.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"19. T\u0259qdim edilmi\u015f Eyler-Venn diaqram\u0131na \u0259sas\u0259n m\u00fcqayis\u0259 edin:\\nS\u0259tt\u0259rxan h\u0259r\u0259kat\u0131 (M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131 r\u0259hb\u0259rliyi)\\n1978-1979-cu ill\u0259r \u0130ran \u0130slam inqilab\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 C\u0259nubi Az\u0259rbaycan h\u0259r\u0259kat\u0131\\nIII. K\u0259si\u015fm\u0259 (Ortaq x\u00fcsusiyy\u0259t)\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1. Yaln\u0131z xarici imperialistl\u0259rin \u00f6lk\u0259d\u0259n qovulmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b edirdi; 2. Yaln\u0131z q\u0259ndin qiym\u0259tinin ucuzla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b edirdi; III. H\u0259r iki h\u0259r\u0259kat r\u0259hb\u0259rliyi milli muxtariyy\u0259t t\u0259l\u0259bi ir\u0259li s\u00fcrm\u0259mi\u015f, \u0259v\u0259zind\u0259 \u0130ran\u0131n siyasi v\u0259 m\u0259d\u0259ni h\u0259yat\u0131n\u0131n demokratikl\u0259\u015fdirilm\u0259sini t\u0259l\u0259b etmi\u015fdir.\",\n      \"B) 1. Xiyabani t\u0259r\u0259find\u0259n idar\u0259 olunurdu; 2. Pi\u015f\u0259v\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n idar\u0259 olunurdu; III. H\u0259r ikisi m\u00fcst\u0259qil respublika elan etmi\u015fdi.\",\n      \"C) 1. \u00c7ar Rusiyas\u0131n\u0131n d\u0259st\u0259yi il\u0259 q\u0259l\u0259b\u0259 qazanm\u0131\u015fd\u0131; 2. \u0130ngilt\u0259r\u0259nin d\u0259st\u0259yi il\u0259 q\u0259l\u0259b\u0259 qazanm\u0131\u015fd\u0131; III. H\u0259r ikisi paniranizm ideyas\u0131na xidm\u0259t edirdi.\",\n      \"D) 1. M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131n\u0131n m\u0259rk\u0259zi Tehran idi; 2. \u0130slam inqilab\u0131n\u0131n m\u0259rk\u0259zi T\u0259briz idi; III. H\u0259r ikisind\u0259 qad\u0131nlar\u0131n i\u015ftirak\u0131 qada\u011fan olunmu\u015fdu.\",\n      \"E) B\u00fct\u00fcn variantlar yanl\u0131\u015fd\u0131r.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: S\u0259tt\u0259rxan v\u0259 1978-79-cu ill\u0259r \u0130ran inqilablar\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 C\u0259nubi Az\u0259rbaycan\u0131n h\u0259r\u0259kat r\u0259hb\u0259rl\u0259ri Milli muxtariyy\u0259t t\u0259l\u0259bi ir\u0259li s\u00fcrm\u0259mi\u015fdil\u0259r. Bunun \u0259v\u0259zind\u0259 onlar \u0130ran\u0131n siyasi v\u0259 m\u0259d\u0259ni h\u0259yat\u0131n\u0131n demokratikl\u0259\u015fdirilm\u0259sini t\u0259l\u0259b etmi\u015fdil\u0259r.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"20. Eyler-Venn diaqram\u0131 (Az\u0259rbaycan\u0131n XIX-XX \u0259sr ziyal\u0131lar\u0131 v\u0259 d\u0259st\u0259k):\\n\u015eimali Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fct\u0259r\u0259qqi ziyal\u0131lar\u0131 v\u0259 milli burjuaziyas\u0131\\nC\u0259nubi Az\u0259rbaycan M\u0259\u015frut\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131 liderl\u0259ri\\nIII. K\u0259si\u015fm\u0259\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1. XX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 \u00f6z milli probleml\u0259ri (Difai, m\u0259kt\u0259bl\u0259r) il\u0259 b\u0259rab\u0259r, qarda\u015flar\u0131n\u0131n azadl\u0131q m\u00fcbariz\u0259sin\u0259 d\u0259 bigan\u0259 qalmayaraq onlara maddi v\u0259 m\u0259n\u0259vi yard\u0131m g\u00f6nd\u0259rirdil\u0259r; 2. Xarici imperializm\u0259 v\u0259 Qacarlar\u0131n istibdad\u0131na qar\u015f\u0131 bilavasit\u0259 silahl\u0131-siyasi inqilabi m\u00fcbariz\u0259 apar\u0131r, Konstitusiya v\u0259 M\u0259clis t\u0259l\u0259b edirdil\u0259r; III. H\u0259r ikisi b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n tarixi oyan\u0131\u015f\u0131n\u0131n, m\u00fctl\u0259qiyy\u0259t (v\u0259 m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259) z\u00fclm\u00fcn\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 \u0259zminin v\u0259 demokratikl\u0259\u015fm\u0259 amallar\u0131n\u0131n m\u00fch\u00fcm apar\u0131c\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259ridir.\",\n      \"B) 1. Yaln\u0131z Rusiya dumas\u0131na se\u00e7ilm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131; 2. Yaln\u0131z Osmanl\u0131 parlamentin\u0259 se\u00e7ilm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131; III. H\u0259r ikisi panislamizmi r\u0259dd edirdi.\",\n      \"C) 1. \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" vergisini toplay\u0131rd\u0131; 2. \\\"Qap\u0131pulu\\\" vergisini toplay\u0131rd\u0131; III. H\u0259r ikisi k\u0259ndlil\u0259r\u0259 z\u00fclm edirdi.\",\n      \"D) 1. Yaln\u0131z g\u00fcrc\u00fc men\u015fevikl\u0259rin\u0259 yard\u0131m edirdi; 2. Yaln\u0131z rus bol\u015fevikl\u0259rin\u0259 yard\u0131m edirdi; III. H\u0259r ikisi T\u0259briz Dar\u00fclf\u00fcnununu ba\u011flad\u0131.\",\n      \"E) B\u00fct\u00fcn variantlar yanl\u0131\u015fd\u0131r.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: \u015eimal ziyal\u0131lar\u0131 C\u0259nubdak\u0131 M\u0259\u015frut\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131na maddi\/m\u0259n\u0259vi yard\u0131m edirdi. C\u0259nub liderl\u0259ri (S\u0259tt\u0259rxan v\u0259 b.) is\u0259 Qacarlara qar\u015f\u0131 bilavasit\u0259 vuru\u015fur v\u0259 M\u0259\u015frut\u0259 t\u0259l\u0259b edirdi. H\u0259r ikisi Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n milli v\u0259 demokratik oyan\u0131\u015f\u0131n\u0131n \u00f6nc\u00fcll\u0259ridir.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"21. Eyler-Venn diaqram\u0131 (\u0130nfrastruktur v\u0259 Vergil\u0259r - M\u0259\u015frut\u0259 d\u00f6vr\u00fc):\\nT\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ninin \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" vergisi\\nT\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ninin infrastruktur t\u0259dbirl\u0259ri\\nIII. K\u0259si\u015fm\u0259\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1. \u015e\u0259h\u0259ri m\u00fcdafi\u0259 etm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 x\u00fcsusi olaraq varl\u0131lar\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 qoyulan maliyy\u0259 \u00f6hd\u0259liyi idi; 2. \u0130nqilab gedi\u015find\u0259 da\u011f\u0131lm\u0131\u015f k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259ri, bazar v\u0259 karvansaraylar\u0131 b\u0259rpa etm\u0259y\u0259 y\u00f6n\u0259lmi\u015f f\u0259aliyy\u0259t idi; III. H\u0259r ikisi M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 xalq hakimiyy\u0259ti orqan\u0131 (\u018fnc\u00fcm\u0259n) t\u0259r\u0259find\u0259n T\u0259brizin m\u00fcdafi\u0259 v\u0259 h\u0259yat t\u0259minat\u0131n\u0131 g\u00fccl\u0259ndirm\u0259k, nizam-intizam yaratmaq \u00fc\u00e7\u00fcn at\u0131lm\u0131\u015f m\u00fct\u0259r\u0259qqi add\u0131mlard\u0131r.\",\n      \"B) 1. Yaln\u0131z k\u0259ndlil\u0259rd\u0259n (yardarlardan) toplan\u0131rd\u0131; 2. Yaln\u0131z xarici s\u0259firlikl\u0259ri t\u0259mir edirdi; III. H\u0259r ikisi Qacar \u015fah\u0131n\u0131n \u0259mri il\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilirdi.\",\n      \"C) 1. \u00c7ar Rusiyas\u0131n\u0131n ordusunu saxlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn y\u0131\u011f\u0131l\u0131rd\u0131; 2. T\u0259briz Dar\u00fclf\u00fcnununu l\u0259\u011fv etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6r\u00fcl\u00fcrd\u00fc; III. H\u0259r ikisi 1911-ci ild\u0259n sonra h\u0259yata ke\u00e7irildi.\",\n      \"D) 1. \\\"Torpaq pulu\\\" adlan\u0131rd\u0131; 2. \\\"\u00c7\u00f6pba\u015f\u0131\\\" adlan\u0131rd\u0131; III. H\u0259r ikisi xarici m\u0259murlar t\u0259r\u0259find\u0259n toplan\u0131rd\u0131.\",\n      \"E) B\u00fct\u00fcn variantlar yanl\u0131\u015fd\u0131r.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" \u015f\u0259h\u0259r m\u00fcdafi\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn varl\u0131lardan y\u0131\u011f\u0131l\u0131rd\u0131. \u0130nfrastruktur t\u0259dbiri kimi k\u00fc\u00e7\u0259, bazar v\u0259 karvansaraylar b\u0259rpa edilirdi. H\u0259r ikisi T\u0259brizd\u0259 nizam yaratmaq v\u0259 m\u00fcdafi\u0259ni t\u0259min etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u018fnc\u00fcm\u0259nin h\u0259yata ke\u00e7irdiyi m\u00fct\u0259r\u0259qqi f\u0259aliyy\u0259tl\u0259r idi.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"22. S\u0259b\u0259b-n\u0259tic\u0259 \u0259laq\u0259si:\\nS\u0259b\u0259b: \u015eimali Az\u0259rbaycanda (Bak\u0131da) 1904-c\u00fc ild\u0259 f\u0259hl\u0259 t\u0259till\u0259rinin q\u0259l\u0259b\u0259 il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259nm\u0259si v\u0259 1905-1907-ci ill\u0259r Rusiya inqilab\u0131.\\nN\u0259tic\u0259: ?\",\n    \"options\": [\n      \"A) C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda siyasi \u015f\u00fcurun oyanmas\u0131nda, xarici imperializm\u0259 v\u0259 yerli feodal z\u00fclm\u00fcn\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259nin g\u00fccl\u0259nm\u0259sind\u0259 b\u00f6y\u00fck t\u0259sir (xarici amil) g\u00f6st\u0259rm\u0259si.\",\n      \"B) \u015eimali Az\u0259rbaycan\u0131n d\u0259rhal Qacarlar d\u00f6vl\u0259tin\u0259 birl\u0259\u015fdirilm\u0259si.\",\n      \"C) Bak\u0131 f\u0259hl\u0259l\u0259rinin T\u0259briz\u0259 ged\u0259r\u0259k \u018fnc\u00fcm\u0259ni buraxmas\u0131.\",\n      \"D) \u0130ran \u015fah\u0131n\u0131n Bak\u0131dak\u0131 t\u0259till\u0259ri yat\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn rus \u00e7ar\u0131na ordu g\u00f6nd\u0259rm\u0259si.\",\n      \"E) S\u0259tt\u0259rxan\u0131n r\u0259hb\u0259rliyi alt\u0131nda T\u0259brizd\u0259 \\\"T\u0259c\u0259dd\u00fcd\\\" q\u0259zetinin n\u0259\u015frinin qada\u011fan edilm\u0259si.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: 1904-c\u00fc il Bak\u0131 t\u0259till\u0259ri v\u0259 1905-1907-ci ill\u0259r Rusiyadak\u0131 inqilab C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda siyasi \u015f\u00fcurun oyanmas\u0131nda v\u0259 M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131na t\u0259kan verilm\u0259sind\u0259 m\u00fch\u00fcm xarici amill\u0259r olmu\u015fdur.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"23. Eyler-Venn diaqram\u0131 (Vergi v\u0259 M\u00fck\u0259ll\u0259fiyy\u0259tl\u0259r):\\n\\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" vergisi (M\u0259\u015frut\u0259 d\u00f6vr\u00fc)\\n\\\"Qap\u0131pulu\\\" v\u0259 \\\"\u00c7\u00f6pba\u015f\u0131\\\" (XIX \u0259sr C\u0259nubi Az\u0259rbaycan)\\nIII. K\u0259si\u015fm\u0259\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1. T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ni t\u0259r\u0259find\u0259n \u015f\u0259h\u0259rin m\u00fcdafi\u0259sini t\u0259min etm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 bilavasit\u0259 varl\u0131lar\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 qoyulan, xalq\u0131n m\u0259nafeyin\u0259 xidm\u0259t ed\u0259n inqilabi vergi idi; 2. Feodal v\u0259 m\u00fclk\u0259darlar t\u0259r\u0259find\u0259n maldar (yoxsul v\u0259 k\u0259ndli) \u0259halid\u0259n otlaqlardan istifad\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 al\u0131nan, xalq\u0131 m\u00fcflisl\u0259\u015fdir\u0259n z\u00fclmkar vergil\u0259r idi; III. H\u0259r ikisi C\u0259nubi Az\u0259rbaycan tarixind\u0259 m\u00fcxt\u0259lif d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 \u0259halinin f\u0259rqli t\u0259b\u0259q\u0259l\u0259rind\u0259n y\u0131\u011f\u0131lan v\u0259 c\u0259miyy\u0259tin iqtisadi v\u0259ziyy\u0259tini (v\u0259 h\u0259r\u0259katlar\u0131) birba\u015fa \u015f\u0259rtl\u0259ndir\u0259n maliyy\u0259 \u00f6hd\u0259likl\u0259ridir.\",\n      \"B) 1. Yaln\u0131z tacirl\u0259rd\u0259n al\u0131nan dini vergi idi; 2. Yaln\u0131z s\u0259n\u0259tkarlardan al\u0131nan g\u00f6mr\u00fck r\u00fcsumu idi; III. H\u0259r ikisi S\u0259tt\u0259rxan t\u0259r\u0259find\u0259n l\u0259\u011fv edilmi\u015fdi.\",\n      \"C) 1. M\u0259rk\u0259zi h\u00f6kum\u0259ti (\u015fah\u0131) g\u00fccl\u0259ndirirdi; 2. \u018fnc\u00fcm\u0259ni g\u00fccl\u0259ndirirdi; III. H\u0259r ikisini xarici m\u0259murlar toplay\u0131rd\u0131.\",\n      \"D) 1. \u015eimali Az\u0259rbaycana miqrasiyan\u0131 (\\\"k\u0259sbkarl\u0131\u011f\u0131\\\") art\u0131r\u0131rd\u0131; 2. F\u0259hl\u0259 t\u0259till\u0259rin\u0259 s\u0259b\u0259b olurdu; III. H\u0259r ikisi Babil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259tbiq edilmi\u015fdi.\",\n      \"E) B\u00fct\u00fcn variantlar yanl\u0131\u015fd\u0131r.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" varl\u0131lardan \u015f\u0259h\u0259rin m\u00fcdafi\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn (xalq\u0131n xeyrin\u0259) al\u0131n\u0131rd\u0131. \\\"Qap\u0131pulu\/\u00c7\u00f6pba\u015f\u0131\\\" is\u0259 maldarlardan al\u0131nan a\u011f\u0131r feodal vergil\u0259ri idi. \u0130kisi d\u0259 maliyy\u0259 \u00f6hd\u0259liyidir, lakin m\u0259qs\u0259dl\u0259ri v\u0259 al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 t\u0259b\u0259q\u0259l\u0259r (varl\u0131lar vs. yoxsul k\u0259ndlil\u0259r) tam f\u0259rqlidir.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"24. Bloksxemi tamamlay\u0131n:\\n1904-c\u00fc il Bak\u0131 f\u0259hl\u0259 t\u0259till\u0259ri v\u0259 1905-ci il Rusiya inqilab\u0131n\u0131n t\u0259siri \u2794 C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda siyasi partlay\u0131\u015f \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259minin yeti\u015fm\u0259si \u2794 Tehranda q\u0259ndin bahala\u015fmas\u0131 v\u0259 tacirl\u0259rin d\u00f6yd\u00fcr\u00fclm\u0259si il\u0259 q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m\u0131n yaranmas\u0131 \u2794 M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131n\u0131n ba\u015flamas\u0131 \u2794 ?\",\n    \"options\": [\n      \"A) S\u0259tt\u0259rxan h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259nm\u0259si, inqilab\u00e7\u0131lar\u0131n Konstitusiya v\u0259 M\u0259clis t\u0259l\u0259b etm\u0259si, lakin 1911-ci ild\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131n yat\u0131r\u0131lmas\u0131.\",\n      \"B) B\u00fct\u00fcn M\u0259\u015frut\u0259 i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n d\u0259rhal Osmanl\u0131 ordusuna qat\u0131laraq Birinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sind\u0259 i\u015ftirak\u0131.\",\n      \"C) \u0130ngilt\u0259r\u0259nin bu inqilab\u0131 d\u0259st\u0259kl\u0259y\u0259r\u0259k \\\"Talbot\\\" \u015firk\u0259tinin l\u0259\u011fvin\u0259 k\u00f6m\u0259k etm\u0259si.\",\n      \"D) T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ninin \\\"Difai\\\" partiyas\u0131na birl\u0259\u015fdiril\u0259r\u0259k f\u0259aliyy\u0259tinin dayand\u0131r\u0131lmas\u0131.\",\n      \"E) S\u0259tt\u0259rxan\u0131n \u0130ran \u015fah\u0131 elan edilm\u0259si v\u0259 Qacar s\u00fclal\u0259sinin devrilm\u0259si.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: Z\u0259ncirin sonu olaraq: inqilab ba\u015flay\u0131r, M\u0259\u015frut\u0259 (Konstitusiya) v\u0259 M\u0259clis t\u0259l\u0259b edilir, h\u0259r\u0259kat geni\u015fl\u0259nir, lakin 1911-ci ild\u0259 S\u0259tt\u0259rxan h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n yat\u0131r\u0131lmas\u0131 il\u0259 ba\u015fa \u00e7at\u0131r.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"25. S\u0259b\u0259b-n\u0259tic\u0259 \u0259laq\u0259si:\\nS\u0259b\u0259b: C\u0259nubi Az\u0259rbaycan v\u0259 \u0130ran c\u0259miyy\u0259tind\u0259 xarici imperializm\u0259 v\u0259 yerli feodal z\u00fclm\u00fcn\u0259 qar\u015f\u0131 onsuz da m\u00f6vcud olan d\u0259rin iqtisadi v\u0259 sosial naraz\u0131l\u0131q.\\nN\u0259tic\u0259: ?\",\n    \"options\": [\n      \"A) Bu qaynayan naraz\u0131l\u0131\u011f\u0131n 1905-ci il dekabr\u0131n 12-d\u0259 q\u0259ndin bahala\u015fmas\u0131 b\u0259han\u0259sil\u0259 17 tacirin h\u0259bs edilib d\u00f6yd\u00fcr\u00fclm\u0259si kimi ki\u00e7ik bir q\u0131\u011f\u0131lc\u0131mla b\u00f6y\u00fck siyasi partlay\u0131\u015fa (M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131na) \u00e7evrilm\u0259si.\",\n      \"B) B\u00fct\u00fcn \u0259halinin d\u0259rhal \u0130ngilt\u0259r\u0259 s\u0259firliyind\u0259n silah t\u0259l\u0259b ed\u0259r\u0259k Qafqaza h\u00fccum etm\u0259si.\",\n      \"C) Yerli feodallar\u0131n \u00f6z torpaqlar\u0131n\u0131 d\u0259rhal \\\"yardar\\\" k\u0259ndlil\u0259r\u0259 ba\u011f\u0131\u015flayaraq inqilaba qo\u015fulmas\u0131.\",\n      \"D) T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ninin \\\"Torpaq pulu\\\" vergisini l\u0259\u011fv edib \u0259v\u0259zin\u0259 \\\"Malc\u0259h\u0259t\\\" t\u0259tbiq etm\u0259si.\",\n      \"E) Zeyn\u0259b Pa\u015fan\u0131n d\u0259rhal M\u0259clis (parlament) r\u0259hb\u0259ri se\u00e7ilm\u0259si.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: D\u0259rin naraz\u0131l\u0131qlar onsuz da var idi, lakin 17 tacirin d\u00f6yd\u00fcr\u00fclm\u0259si bir q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m rolunu oynad\u0131 v\u0259 b\u00fct\u00fcn bu naraz\u0131l\u0131qlar partlayaraq M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131na \u00e7evrildi.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"26. Xronoloji ard\u0131c\u0131ll\u0131q (Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n XX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259ki h\u0259r\u0259katlar\u0131):\\n1. C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda M\u0259\u015frut\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n (S\u0259tt\u0259rxan h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n) tamamil\u0259 yat\u0131r\u0131lmas\u0131\\n2. Bak\u0131 qad\u0131nlar\u0131n\u0131n m\u00f6ht\u0259kirliy\u0259 v\u0259 s\u00fcni acl\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 k\u00fctl\u0259vi \u00e7\u0131x\u0131\u015flar\u0131 (Birinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259si d\u00f6vr\u00fc)\\n3. Tehranda q\u0259ndin bahala\u015fmas\u0131na etiraz ed\u0259n tacirl\u0259rin d\u00f6yd\u00fcr\u00fclm\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131n\u0131n ba\u015flanmas\u0131\",\n    \"options\": [\n      \"A) 3, 1, 2\",\n      \"B) 1, 2, 3\",\n      \"C) 3, 2, 1\",\n      \"D) 2, 1, 3\",\n      \"E) 2, 3, 1\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131n\u0131n ba\u015flanmas\u0131 1905-ci ilin dekabr\u0131 (3). S\u0259tt\u0259rxan h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n yat\u0131r\u0131lmas\u0131 1911-ci il (1). Bak\u0131da qad\u0131n \u00e7\u0131x\u0131\u015flar\u0131 is\u0259 1916-c\u0131 ild\u0259 (Birinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259si gedi\u015find\u0259) ba\u015f vermi\u015fdi (2). Ard\u0131c\u0131ll\u0131q: 3, 1, 2.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"27. Uy\u011funlu\u011fu m\u00fc\u0259yy\u0259n edin:\\nB\u0259st\u0259 oturmaq\\n\u018fnc\u00fcm\u0259n\\nM\u0259\u015frut\u0259\\na. \u0130nqilab i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n \u0259sas t\u0259l\u0259bl\u0259rind\u0259n biri olan Konstitusiya\\nb. \u018fhalinin toxunulmaz sayd\u0131\u011f\u0131 m\u00fcq\u0259dd\u0259s yerl\u0259rd\u0259 v\u0259 ya xarici \u00f6lk\u0259l\u0259rin s\u0259firlikl\u0259rind\u0259 oturaraq ke\u00e7irdiyi dinc etiraz formas\u0131\\nc. T\u0259brizd\u0259 \u00e7\u00f6r\u0259k bollu\u011fu yaratmaq, anbarlar\u0131 m\u00f6h\u00fcrl\u0259m\u0259k v\u0259 \u015f\u0259h\u0259rin m\u00fcdafi\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn vergi toplamaq i\u015fl\u0259rini h\u0259yata ke\u00e7ir\u0259n qurum\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1-b, 2-c, 3-a\",\n      \"B) 1-a, 2-b, 3-c\",\n      \"C) 1-c, 2-a, 3-b\",\n      \"D) 1-b, 2-a, 3-c\",\n      \"E) 1-a, 2-c, 3-b\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: B\u0259st\u0259 oturmaq - dinc etiraz formas\u0131d\u0131r (1-b). \u018fnc\u00fcm\u0259n - \u015f\u0259h\u0259rin idar\u0259si v\u0259 m\u00fcdafi\u0259sini t\u0259\u015fkil ed\u0259n orqand\u0131r (2-c). M\u0259\u015frut\u0259 - Konstitusiya dem\u0259kdir v\u0259 \u0259sas t\u0259l\u0259b idi (3-a).\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"28. Uy\u011funlu\u011fu m\u00fc\u0259yy\u0259n edin (C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda inqilabi f\u0259dakarl\u0131q v\u0259 idar\u0259etm\u0259):\\nS\u0259tt\u0259rxan\\nT\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ni\\n\u015eimali Az\u0259rbaycan ziyal\u0131lar\u0131\\na. C\u0259nubdak\u0131 inqilabi prosesl\u0259r\u0259 bigan\u0259 qalmayaraq h\u0259r\u0259kata (M\u0259\u015frut\u0259y\u0259) m\u0259n\u0259vi v\u0259 maddi yard\u0131m g\u00f6nd\u0259r\u0259n q\u00fcvv\u0259l\u0259r\\nb. \u015e\u0259h\u0259rin m\u00fcdafi\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" vergisi toplayan v\u0259 da\u011f\u0131lm\u0131\u015f k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259ri b\u0259rpa ed\u0259n xalq hakimiyy\u0259ti qurumu\\nc. C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda h\u0259r\u0259kata r\u0259hb\u0259rlik ed\u0259n, m\u0259qs\u0259di milli muxtariyy\u0259t deyil, b\u00fct\u00fcn \u0130ran\u0131n demokratikl\u0259\u015fdirilm\u0259si olan lider\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1-c, 2-b, 3-a\",\n      \"B) 1-b, 2-c, 3-a\",\n      \"C) 1-a, 2-b, 3-c\",\n      \"D) 1-c, 2-a, 3-b\",\n      \"E) 1-b, 2-a, 3-c\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: S\u0259tt\u0259rxan - demokratikl\u0259\u015fm\u0259 t\u0259r\u0259fdar\u0131 lider (1-c). \u018fnc\u00fcm\u0259n - idar\u0259etm\u0259\/vergi\/infrastruktur qurumu (2-b). \u015eimal ziyal\u0131lar\u0131 - yard\u0131m g\u00f6st\u0259r\u0259n q\u00fcvv\u0259 (3-a).\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"29. S\u0259b\u0259b-n\u0259tic\u0259 qanunauy\u011funlu\u011funu m\u00fc\u0259yy\u0259n edin:\\nS\u0259b\u0259b: T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ninin (inqilabi qurumun) \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 tax\u0131l ehtiyat\u0131 yaratmaq, m\u00f6ht\u0259kirl\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusi komissiya t\u0259\u015fkil etm\u0259si.\\nN\u0259tic\u0259: ?\",\n    \"options\": [\n      \"A) Komissiyan\u0131n \u015f\u0259h\u0259rd\u0259ki tax\u0131l anbarlar\u0131n\u0131 m\u00f6h\u00fcrl\u0259m\u0259si, k\u0259ndl\u0259rd\u0259n bu\u011fda-arpa g\u0259tirm\u0259si v\u0259 h\u0259r g\u00fcn t\u0259yin etdiyi qiym\u0259t\u0259 bi\u015firil\u0259n \u00e7\u00f6r\u0259yin \u0259haliy\u0259 ucuz sat\u0131lmas\u0131.\",\n      \"B) \u018fnc\u00fcm\u0259nin b\u00fct\u00fcn k\u0259ndlil\u0259ri torpaqdan m\u0259hrum ed\u0259r\u0259k onlar\u0131 \\\"yardar\\\" v\u0259ziyy\u0259tin\u0259 salmas\u0131.\",\n      \"C) \u00c7\u00f6r\u0259k q\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131n daha da artaraq Zeyn\u0259b Pa\u015fan\u0131n r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 yeni \u00fcsyan\u0131n ba\u015flamas\u0131na s\u0259b\u0259b olmas\u0131.\",\n      \"D) T\u0259brizd\u0259 b\u00fct\u00fcn d\u00fckanlar\u0131n h\u0259mi\u015f\u0259lik qapad\u0131lmas\u0131 v\u0259 xalq\u0131n k\u00fctl\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 ac\u0131ndan \u00f6lm\u0259si.\",\n      \"E) \u018fnc\u00fcm\u0259nin d\u0259rhal tax\u0131l\u0131 xaric\u0259 (Rusiyaya) ixrac etm\u0259k q\u0259rar\u0131 verm\u0259si.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: \u018fnc\u00fcm\u0259n \u00e7\u00f6r\u0259k bollu\u011fu v\u0259 ucuzluq yaratmaq \u00fc\u00e7\u00fcn anbarlar\u0131 m\u00f6h\u00fcrl\u0259mi\u015f, k\u0259ndl\u0259rd\u0259n tax\u0131l g\u0259tizdirmi\u015f v\u0259 \u0259haliy\u0259 ucuz \u00e7\u00f6r\u0259k sat\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259min etmi\u015fdi.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"30. Ox\u015far x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r (DoK 4): M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 xalq\u0131n h\u0259yata ke\u00e7irdiyi \\\"B\u0259st\u0259 oturmaq\\\" taktikas\u0131 il\u0259, inqilab\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259tbiq olunan \\\"xarici m\u0259murlar\u0131n imtiyazlar\u0131na arxalanmaq\\\" siyas\u0259ti aras\u0131ndak\u0131 ziddiyy\u0259tli c\u0259bh\u0259l\u0259\u015fm\u0259 n\u0259yi ifad\u0259 edirdi?\",\n    \"options\": [\n      \"A) Xalq\u0131n s\u00fclhsev\u0259r (\\\"b\u0259st\u0259 oturmaq\\\") yollarla \u00f6lk\u0259nin daxili m\u00fcst\u0259qilliyini (v\u0259 Konstitusiyan\u0131) b\u0259rpa etm\u0259k ist\u0259yin\u0259 qar\u015f\u0131, \u015fah h\u00f6kum\u0259tinin \u00f6z xalq\u0131n\u0131 \u0259zm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259hz \u00f6lk\u0259nin suverenliyini m\u0259hdudla\u015fd\u0131ran xarici (\u0259cn\u0259bi) q\u00fcvv\u0259l\u0259r\u0259 s\u0131\u011f\u0131nmas\u0131n\u0131 (v\u0259 onlara imtiyazlar verm\u0259sini).\",\n      \"B) H\u0259r ikisi \\\"Difai\\\" partiyas\u0131n\u0131n q\u0259rar\u0131 il\u0259 Rusiya imperiyas\u0131na qar\u015f\u0131 birl\u0259\u015fm\u0259yi n\u0259z\u0259rd\u0259 tuturdu.\",\n      \"C) H\u0259r ikisi T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ni t\u0259r\u0259find\u0259n \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\"ni toplamaq \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259tbiq edil\u0259n dinc \u00fcsullar idi.\",\n      \"D) H\u0259r iki add\u0131m S\u0259tt\u0259rxan\u0131n \\\"Azadistan\\\" respublikas\u0131n\u0131 tan\u0131maq \u00fc\u00e7\u00fcn at\u0131lm\u0131\u015fd\u0131.\",\n      \"E) H\u0259r iki siyas\u0259t yaln\u0131z ruhanil\u0259rin \\\"\u00c7\u00f6pba\u015f\u0131\\\" vergisini l\u0259\u011fv etm\u0259si il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259ndi.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: Xalq b\u0259st\u0259 oturaraq (dinc etirazla) qanun (M\u0259\u015frut\u0259) v\u0259 \u0259cn\u0259bil\u0259rin qovulmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b edir, \u015fah h\u00f6kum\u0259ti is\u0259 inqilab\u0131 bo\u011fmaq \u00fc\u00e7\u00fcn yen\u0259 xaricil\u0259r\u0259 (v\u0259 onlara veril\u0259n imtiyazlara) arxalan\u0131rd\u0131. Bu, milli-demokratik q\u00fcvv\u0259l\u0259rl\u0259 komprador-istibdad rejiminin k\u0259skin ziddiyy\u0259tidir.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"31. XX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda v\u0259 \u0130randa inqilabi prosesl\u0259rin (M\u0259\u015frut\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n) ba\u015flanmas\u0131na z\u0259min yaradan v\u0259 t\u0259kan ver\u0259n hadis\u0259l\u0259rin xronoloji ard\u0131c\u0131ll\u0131\u011f\u0131n\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n edin:\\n1. Tehranda Ba\u015f nazir Eyn\u00fcddovl\u0259nin q\u0259ndin qiym\u0259tinin bahala\u015fmas\u0131n\u0131 b\u0259han\u0259 ed\u0259r\u0259k 17 taciri h\u0259bs etdirib d\u00f6yd\u00fcrm\u0259si\\n2. Bak\u0131da f\u0259hl\u0259 t\u0259till\u0259rinin q\u0259l\u0259b\u0259 il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259nm\u0259si\\n3. Rusiyada burjua-demokratik inqilab\u0131n\u0131n ba\u015flanmas\u0131\\n4. T\u0259briz, \u018frd\u0259bil, Xoy v\u0259 Z\u0259ncanda etiraz n\u00fcmayi\u015fl\u0259rinin ba\u015flamas\u0131 v\u0259 \u0259halinin \\\"b\u0259st\u0259 oturmas\u0131\\\"\",\n    \"options\": [\n      \"A) 2, 3, 1, 4\",\n      \"B) 3, 2, 1, 4\",\n      \"C) 2, 1, 3, 4\",\n      \"D) 1, 2, 3, 4\",\n      \"E) 3, 1, 2, 4\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: Bak\u0131da f\u0259hl\u0259 t\u0259till\u0259ri 1904-c\u00fc ilin dekabr\u0131nda ba\u015f vermi\u015f v\u0259 q\u0259l\u0259b\u0259 il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259nmi\u015fdi. Rusiyada burjua-demokratik inqilab\u0131 1905-ci ild\u0259 ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131. Tehranda Ba\u015f nazir Eyn\u00fcddovl\u0259nin 17 taciri d\u00f6yd\u00fcrm\u0259si is\u0259 1905-ci il dekabr\u0131n 12-d\u0259 ba\u015f vermi\u015fdi. M\u0259hz bu hadis\u0259d\u0259n sonra T\u0259briz v\u0259 dig\u0259r \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rd\u0259 etirazlar ba\u015flam\u0131\u015f, \u0259hali b\u0259st\u0259 oturmu\u015fdu.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"32. Uy\u011funlu\u011fu m\u00fc\u0259yy\u0259n edin:\\nT\u0259briz, \u018frd\u0259bil, Xoy, Z\u0259ncan\\nBak\u0131 (1904-c\u00fc il)\\nTehran\\na. M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131na t\u0259kan ver\u0259n xarici amill\u0259rd\u0259n biri olan, f\u0259hl\u0259 t\u0259till\u0259rinin q\u0259l\u0259b\u0259 il\u0259 bitdiyi \u015f\u0259h\u0259r\\nb. M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131n\u0131n q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m\u0131n\u0131n \u2013 Ba\u015f nazirin tacirl\u0259ri d\u00f6yd\u00fcrm\u0259si hadis\u0259sinin ba\u015f verdiyi paytaxt\\nc. Q\u0259ndin bahala\u015fmas\u0131 b\u0259han\u0259sil\u0259 ba\u015flayan z\u00fclm\u0259 etiraz olaraq bazar v\u0259 d\u00fckanlar\u0131n ba\u011fland\u0131\u011f\u0131, \u0259halinin k\u00fctl\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 aya\u011fa qalxd\u0131\u011f\u0131 C\u0259nubi Az\u0259rbaycan \u015f\u0259h\u0259rl\u0259ri\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1-c, 2-a, 3-b\",\n      \"B) 1-a, 2-b, 3-c\",\n      \"C) 1-b, 2-c, 3-a\",\n      \"D) 1-c, 2-b, 3-a\",\n      \"E) 1-b, 2-a, 3-c\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: T\u0259briz, \u018frd\u0259bil, Xoy, Z\u0259ncan - etirazlar\u0131n yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131 v\u0259 d\u00fckanlar\u0131n ba\u011fland\u0131\u011f\u0131 \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rdir (1-c). Bak\u0131 - 1904 t\u0259till\u0259rinin ba\u015f verdiyi \u015f\u0259h\u0259rdir (2-a). Tehran - q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m\u0131n (tacirl\u0259rin d\u00f6yd\u00fcr\u00fclm\u0259si) ba\u015f verdiyi \u015f\u0259h\u0259rdir (3-b).\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"33. C\u0259dv\u0259l m\u0259ntiqi. M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131nda ir\u0259li s\u00fcr\u00fcl\u0259n t\u0259l\u0259bl\u0259ri v\u0259 idar\u0259etm\u0259 metodlar\u0131n\u0131 tamamlay\u0131n:\\n| Siyasi T\u0259l\u0259b | Sosial-\u0130qtisadi \u0130dar\u0259etm\u0259 (T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ni) |\\n| ------ | ------ |\\n| M\u0259\u015frut\u0259nin (Konstitusiyan\u0131n) q\u0259bulu v\u0259 M\u0259clisin \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lmas\u0131 | 1. ? |\",\n    \"options\": [\n      \"A) \u00c7\u00f6r\u0259k komissiyas\u0131 vasit\u0259sil\u0259 \u0259rzaq q\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alaraq ucuz \u00e7\u00f6r\u0259k satmaq v\u0259 varl\u0131lardan \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" y\u0131\u011faraq \u015f\u0259h\u0259rin m\u00fcdafi\u0259sini t\u0259\u015fkil etm\u0259k.\",\n      \"B) K\u0259ndlil\u0259ri \\\"yardar\\\" as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan azad ed\u0259r\u0259k b\u00fct\u00fcn m\u00fclk\u0259dar torpaqlar\u0131n\u0131 r\u0259sm\u0259n onlara ba\u011f\u0131\u015flamaq.\",\n      \"C) \\\"Talbot\\\" \u015firk\u0259tin\u0259 yenid\u0259n t\u00fct\u00fcn inhisar\u0131n\u0131 qaytararaq iqtisadiyyat\u0131 canland\u0131rmaq.\",\n      \"D) B\u00fct\u00fcn xarici m\u0259murlara T\u0259brizd\u0259 pulsuz d\u00fckanlar verm\u0259k.\",\n      \"E) Babil\u0259r h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131 d\u0259rhal h\u0259bsd\u0259n azad edib r\u0259hb\u0259r v\u0259zif\u0259l\u0259r\u0259 g\u0259tirm\u0259k.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: Siyasi t\u0259l\u0259b M\u0259\u015frut\u0259\/M\u0259clis idi. Sosial-iqtisadi idar\u0259etm\u0259d\u0259 is\u0259 \u018fnc\u00fcm\u0259n \u00e7\u00f6r\u0259k komissiyas\u0131 yaradaraq ucuz \u00e7\u00f6r\u0259k sat\u0131r v\u0259 varl\u0131lardan \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" toplay\u0131rd\u0131.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"34. X\u0259rit\u0259 (M\u0259kan) m\u0259ntiqi: M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131n\u0131n q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m\u0131n\u0131n yarand\u0131\u011f\u0131 \u015f\u0259h\u0259r il\u0259 inqilabi m\u00fcbariz\u0259nin \u0259sas dayaq m\u0259rk\u0259zin\u0259 \u00e7evrilmi\u015f \u015f\u0259h\u0259rl\u0259r hans\u0131 variantda ard\u0131c\u0131l v\u0259 do\u011fru verilmi\u015fdir?\",\n    \"options\": [\n      \"A) Q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m: Tehran; \u018fsas m\u0259rk\u0259zl\u0259r: T\u0259briz, \u018frd\u0259bil, Xoy, Z\u0259ncan.\",\n      \"B) Q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m: Bak\u0131; \u018fsas m\u0259rk\u0259zl\u0259r: G\u0259nc\u0259, \u015eu\u015fa.\",\n      \"C) Q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m: T\u0259briz; \u018fsas m\u0259rk\u0259zl\u0259r: Tehran, \u0130sfahan, \u015eiraz.\",\n      \"D) Q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m: Z\u0259ncan; \u018fsas m\u0259rk\u0259zl\u0259r: Maku, Urmiya.\",\n      \"E) Q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m: \u018frd\u0259bil; \u018fsas m\u0259rk\u0259zl\u0259r: Xoy, Salmas.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: Q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m Tehranda Ba\u015f nazir Eyn\u00fcddovl\u0259nin tacirl\u0259ri d\u00f6yd\u00fcrm\u0259si il\u0259 yaranm\u0131\u015f, ard\u0131nca T\u0259briz, \u018frd\u0259bil, Xoy v\u0259 Z\u0259ncanda \u00e7\u0131x\u0131\u015flar ba\u015flam\u0131\u015f v\u0259 bu \u015f\u0259h\u0259rl\u0259r inqilab\u0131n ocaqlar\u0131na \u00e7evrilmi\u015fdir.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"35. X\u0259rit\u0259 (M\u0259kan) m\u0259ntiqi. M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131n\u0131n gedi\u015find\u0259 q\u0259ndin qiym\u0259tinin qalxmas\u0131 b\u0259han\u0259sil\u0259 17 tacirin d\u00f6yd\u00fcr\u00fcl\u0259r\u0259k ilk etiraz dal\u011fas\u0131n\u0131n yarand\u0131\u011f\u0131 \u015f\u0259h\u0259r il\u0259, bu etirazlar\u0131n b\u00f6y\u00fcy\u0259r\u0259k m\u00fct\u0259\u015f\u0259kkil \u018fnc\u00fcm\u0259n t\u0259r\u0259find\u0259n idar\u0259 olundu\u011fu \u0259sas \u015f\u0259h\u0259r hans\u0131d\u0131r?\",\n    \"options\": [\n      \"A) Q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m \u015f\u0259h\u0259ri: Tehran \/ \u018fsas idar\u0259 olunan \u015f\u0259h\u0259r: T\u0259briz\",\n      \"B) Q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m \u015f\u0259h\u0259ri: T\u0259briz \/ \u018fsas idar\u0259 olunan \u015f\u0259h\u0259r: \u0130sfahan\",\n      \"C) Q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m \u015f\u0259h\u0259ri: Xoy \/ \u018fsas idar\u0259 olunan \u015f\u0259h\u0259r: Z\u0259ncan\",\n      \"D) Q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m \u015f\u0259h\u0259ri: \u018frd\u0259bil \/ \u018fsas idar\u0259 olunan \u015f\u0259h\u0259r: Tehran\",\n      \"E) Q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m \u015f\u0259h\u0259ri: Bak\u0131 \/ \u018fsas idar\u0259 olunan \u015f\u0259h\u0259r: T\u0259briz\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: 1905-ci il dekabr\u0131n 12-d\u0259 Tehranda tacirl\u0259r d\u00f6yd\u00fcr\u00fcld\u00fc (q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m). T\u0259briz is\u0259 inqilab\u0131n m\u0259rk\u0259zi kimi \u018fnc\u00fcm\u0259n t\u0259r\u0259find\u0259n idar\u0259 olunurdu.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"36. S\u0259b\u0259b-n\u0259tic\u0259 \u0259laq\u0259si:\\nS\u0259b\u0259b: T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ninin \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 tax\u0131l ehtiyat\u0131 yaratmaq \u00fc\u00e7\u00fcn komissiya t\u0259\u015fkil etm\u0259si v\u0259 komissiyan\u0131n tax\u0131l anbarlar\u0131n\u0131 m\u00f6h\u00fcrl\u0259m\u0259si.\\nN\u0259tic\u0259: ?\",\n    \"options\": [\n      \"A) K\u0259ndl\u0259rd\u0259n bu\u011fda-arpa g\u0259tirilm\u0259sinin t\u0259\u015fkil edilm\u0259si, h\u0259r g\u00fcn \u0259nc\u00fcm\u0259nin t\u0259yin etdiyi qiym\u0259t\u0259 \u00e7\u00f6r\u0259k\u00e7il\u0259r\u0259 veril\u0259n tax\u0131ldan bi\u015firil\u0259n \u00e7\u00f6r\u0259yin \u0259haliy\u0259 ucuz sat\u0131lmas\u0131.\",\n      \"B) B\u00fct\u00fcn \u00e7\u00f6r\u0259k\u00e7il\u0259rin T\u0259brizi t\u0259rk ed\u0259r\u0259k Bak\u0131ya k\u00f6\u00e7m\u0259si.\",\n      \"C) T\u0259brizd\u0259 acl\u0131q ba\u015flamas\u0131 v\u0259 inqilab\u0131n h\u0259min g\u00fcn iflasa u\u011framas\u0131.\",\n      \"D) \u015eah\u0131n d\u0259rhal M\u0259clisi \u00e7a\u011f\u0131raraq tax\u0131l vergisini l\u0259\u011fv etm\u0259si.\",\n      \"E) Xarici m\u0259murlar\u0131n tax\u0131l anbarlar\u0131n\u0131 yand\u0131raraq inqilab\u0131 bo\u011fmas\u0131.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: \u018fnc\u00fcm\u0259nin x\u00fcsusi komissiyas\u0131 tax\u0131l anbarlar\u0131n\u0131 m\u00f6h\u00fcrl\u0259mi\u015f, k\u0259ndd\u0259n tax\u0131l g\u0259tirmi\u015f v\u0259 \u00e7\u00f6r\u0259yin \u0259haliy\u0259 ucuz sat\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259\u015fkil etmi\u015fdi.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"37. C\u0259dv\u0259l \u0259sas\u0131nda M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131 i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n \u0259sas t\u0259l\u0259bl\u0259rini tap\u0131n:\\n| Siyasi t\u0259l\u0259bl\u0259r | \u0130qtisadi v\u0259 \u0130nzibati t\u0259l\u0259bl\u0259r |\\n| ------ | ------ |\\n| M\u0259\u015frut\u0259nin (Konstitusiyan\u0131n) q\u0259bul edilm\u0259si v\u0259 M\u0259clisin (parlamentin) \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lmas\u0131 | ? |\",\n    \"options\": [\n      \"A) Xarici m\u0259murlar\u0131n \u00f6lk\u0259d\u0259n qovulmas\u0131\",\n      \"B) B\u00fct\u00fcn xarici fabrikl\u0259rin d\u0259rhal millil\u0259\u015fdirilm\u0259si\",\n      \"C) \u0130ngilt\u0259r\u0259nin \\\"Talbot\\\" \u015firk\u0259tin\u0259 yeni imtiyazlar\u0131n verilm\u0259si\",\n      \"D) Yaln\u0131z t\u00fcrk dilinin r\u0259smi d\u00f6vl\u0259t dili elan edilm\u0259si\",\n      \"E) C\u0259nubi Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcst\u0259qil d\u00f6vl\u0259t kimi tan\u0131nmas\u0131\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: \u0130nqilab i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n \u0259sas t\u0259l\u0259bl\u0259ri Konstitusiyan\u0131n q\u0259bulu, M\u0259clisin \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 xarici m\u0259murlar\u0131n \u00f6lk\u0259d\u0259n qovulmas\u0131 idi.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"38. S\u0259b\u0259b-n\u0259tic\u0259 qanunauy\u011funlu\u011funu m\u00fc\u0259yy\u0259n edin:\\nS\u0259b\u0259b: C\u0259nubi Az\u0259rbaycan h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n r\u0259hb\u0259rl\u0259rinin (S\u0259tt\u0259rxan\u0131n) milli muxtariyy\u0259t t\u0259l\u0259bi ir\u0259li s\u00fcrm\u0259m\u0259si, lakin \u0130ran\u0131n m\u0259d\u0259ni v\u0259 siyasi c\u0259h\u0259td\u0259n demokratikl\u0259\u015fdirilm\u0259sini ist\u0259m\u0259si.\\nN\u0259tic\u0259: ?\",\n    \"options\": [\n      \"A) M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131n\u0131n m\u0259h\u0259lli (ayr\u0131l\u0131q\u00e7\u0131) bir \u00fcsyan \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259n \u00e7\u0131xaraq, b\u00fct\u00fcn \u0130ran xalqlar\u0131n\u0131n h\u00fcquqlar\u0131 v\u0259 Konstitusiya (M\u0259clis) u\u011frunda apar\u0131lan \u00fcmumdemokratik h\u0259r\u0259kat xarakteri almas\u0131.\",\n      \"B) S\u0259tt\u0259rxan\u0131n bu m\u00f6vqeyin\u0259 g\u00f6r\u0259 T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ni t\u0259r\u0259find\u0259n edam edilm\u0259si.\",\n      \"C) M\u0259\u015frut\u0259\u00e7il\u0259rin yaln\u0131z t\u00fcrk dilind\u0259 Konstitusiya t\u0259l\u0259b etm\u0259si.\",\n      \"D) \u00c7ar Rusiyas\u0131n\u0131n bu demokratik m\u00f6vqey\u0259 g\u00f6r\u0259 inqilab\u00e7\u0131lar\u0131 m\u00fcdafi\u0259 etm\u0259si.\",\n      \"E) \u0130randa d\u0259rhal sovet hakimiyy\u0259tinin elan edilm\u0259si.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: S\u0259tt\u0259rxan milli muxtariyy\u0259t (ayr\u0131lmaq) deyil, \u0130ran\u0131n demokratikl\u0259\u015fdirilm\u0259sini t\u0259l\u0259b edirdi. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131 yaln\u0131z bir mill\u0259tin deyil, b\u00fct\u00fcn \u0130ran\u0131n qurtulu\u015funu h\u0259d\u0259fl\u0259y\u0259n \u00fcmumdemokratik (m\u0259\u015frut\u0259\u00e7i) bir h\u0259r\u0259kat idi.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"39. Xronoloji ard\u0131c\u0131ll\u0131q:\\n1. \u015eimali Az\u0259rbaycanda (Bak\u0131da) q\u0259l\u0259b\u0259 il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259n\u0259n f\u0259hl\u0259 t\u0259till\u0259rinin ba\u015f verm\u0259si\\n2. T\u0259brizd\u0259 \u00e7\u00f6r\u0259k q\u0131tl\u0131\u011f\u0131na qar\u015f\u0131 \u018fnc\u00fcm\u0259nin x\u00fcsusi komissiya yaradaraq anbarlar\u0131 m\u00f6h\u00fcrl\u0259m\u0259si v\u0259 \u00e7\u00f6r\u0259yi ucuz satmas\u0131\\n3. Tehranda Eyn\u00fcddovl\u0259nin q\u0259ndin qiym\u0259tinin artmas\u0131n\u0131 b\u0259han\u0259 edib tacirl\u0259ri h\u0259bs etdirm\u0259si\\n4. C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda S\u0259tt\u0259rxan h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n tamamil\u0259 yat\u0131r\u0131lmas\u0131\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1, 3, 2, 4\",\n      \"B) 1, 2, 3, 4\",\n      \"C) 3, 1, 2, 4\",\n      \"D) 3, 2, 1, 4\",\n      \"E) 1, 4, 3, 2\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: 1904 dekabr - Bak\u0131 f\u0259hl\u0259 t\u0259till\u0259ri (1). 1905 dekabr - Tehranda tacirl\u0259rin h\u0259bsi (q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m) (3). M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131 gedi\u015find\u0259 T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ninin t\u0259dbirl\u0259ri (2). 1911-ci il - h\u0259r\u0259kat\u0131n yat\u0131r\u0131lmas\u0131 (4). Ard\u0131c\u0131ll\u0131q: 1, 3, 2, 4.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"40. S\u0259b\u0259b-n\u0259tic\u0259 \u0259laq\u0259si:\\nS\u0259b\u0259b: S\u0259tt\u0259rxan v\u0259 dig\u0259r h\u0259r\u0259kat r\u0259hb\u0259rl\u0259rinin M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 milli muxtariyy\u0259t t\u0259l\u0259bi ir\u0259li s\u00fcrm\u0259y\u0259r\u0259k, yaln\u0131z \u0130ran\u0131n siyasi v\u0259 m\u0259d\u0259ni h\u0259yat\u0131n\u0131n demokratikl\u0259\u015fdirilm\u0259sini t\u0259l\u0259b etm\u0259si.\\nN\u0259tic\u0259: ?\",\n    \"options\": [\n      \"A) H\u0259r\u0259kat\u0131n C\u0259nubi Az\u0259rbaycan\u0131n \u0130ran \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 ayr\u0131lmaz bir par\u00e7as\u0131 kimi q\u0259bul edil\u0259r\u0259k, b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259 miqyas\u0131nda (\u00fcmum-\u0130ran \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259) antifeodal v\u0259 antiimperialist bir demokratik inqilab xarakteri da\u015f\u0131mas\u0131.\",\n      \"B) T\u0259brizin d\u0259rhal m\u00fcst\u0259qil \\\"Azadistan\\\" respublikas\u0131 elan edil\u0259r\u0259k \u0130randan qopar\u0131lmas\u0131.\",\n      \"C) S\u0259tt\u0259rxan\u0131n bu m\u00f6vqeyin\u0259 g\u00f6r\u0259 \u015eimali Az\u0259rbaycan ziyal\u0131lar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n boykot edilm\u0259si.\",\n      \"D) \u00c7ar Rusiyas\u0131n\u0131n h\u0259r\u0259kat\u0131 d\u0259st\u0259kl\u0259y\u0259r\u0259k T\u0259briz\u0259 pulsuz silah g\u00f6nd\u0259rm\u0259si.\",\n      \"E) \u0130nqilab\u00e7\u0131lar\u0131n Tehrana y\u00fcr\u00fc\u015f ed\u0259r\u0259k Qacarlar s\u00fclal\u0259sini tamamil\u0259 l\u0259\u011fv etm\u0259si.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: M\u0259nb\u0259d\u0259 x\u00fcsusil\u0259 vur\u011fulan\u0131r ki, S\u0259tt\u0259rxan (v\u0259 1978-79 inqilab\u0131 liderl\u0259ri) milli muxtariyy\u0259t deyil, \u0130ran\u0131n demokratikl\u0259\u015fdirilm\u0259sini t\u0259l\u0259b edirdi. Bu o dem\u0259kdir ki, h\u0259r\u0259kat separat\u00e7\u0131 deyil, \u00fcmum-\u0130ran miqyasl\u0131 demokratik v\u0259 m\u0259\u015frut\u0259\u00e7i (konstitusiya\u00e7\u0131) bir xarakter da\u015f\u0131y\u0131rd\u0131.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"41. C\u0259dv\u0259l m\u0259ntiqi. M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131nda ir\u0259li s\u00fcr\u00fcl\u0259n t\u0259l\u0259bl\u0259r v\u0259 onlar\u0131n h\u0259d\u0259fl\u0259ri:\\n| \u0130nqilab\u00e7\u0131lar\u0131n ir\u0259li s\u00fcrd\u00fcy\u00fc t\u0259l\u0259b | T\u0259l\u0259bin strateji (siyasi\/demokratik) h\u0259d\u0259fi |\\n| ------ | ------ |\\n| M\u0259\u015frut\u0259nin q\u0259bulu v\u0259 M\u0259clisin \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lmas\u0131 | 1. ? |\\n| Xarici m\u0259murlar\u0131n \u00f6lk\u0259d\u0259n qovulmas\u0131 | 2. ? |\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1. \u015eah\u0131n m\u00fctl\u0259q hakimiyy\u0259tini m\u0259hdudla\u015fd\u0131raraq \u00f6lk\u0259nin siyasi h\u0259yat\u0131n\u0131 demokratikl\u0259\u015fdirm\u0259k v\u0259 konstitusiyal\u0131 monarxiya qurmaq; 2. \u018fcn\u0259bil\u0259rin \u0130ran iqtisadiyyat\u0131na v\u0259 siyas\u0259tin\u0259 m\u00fcdaxil\u0259sin\u0259 (imperializm\u0259) son qoyaraq milli suverenliyi b\u0259rpa etm\u0259k.\",\n      \"B) 1. B\u00fct\u00fcn \u015fah s\u00fclal\u0259sini d\u0259rhal edam etm\u0259k; 2. Xarici m\u0259murlar\u0131n yerin\u0259 rus \u0259sg\u0259rl\u0259rini g\u0259tirm\u0259k.\",\n      \"C) 1. \\\"Azadistan\\\" respublikas\u0131n\u0131 elan etm\u0259k; 2. B\u00fct\u00fcn xarici fabrikl\u0259ri d\u0259rhal yand\u0131rmaq.\",\n      \"D) 1. \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" vergisini qanunil\u0259\u015fdirm\u0259k; 2. Yaln\u0131z \u0130ngilt\u0259r\u0259 s\u0259firliyini ba\u011flamaq.\",\n      \"E) 1. T\u0259briz Dar\u00fclf\u00fcnununu ba\u011flamaq; 2. Zeyn\u0259b Pa\u015fan\u0131 T\u0259briz\u0259 hakim t\u0259yin etm\u0259k.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: M\u0259\u015frut\u0259 (Konstitusiya) v\u0259 M\u0259clis \u015fah istibdad\u0131n\u0131 m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131b demokratikl\u0259\u015fm\u0259 (konstitusiyal\u0131 monarxiya) g\u0259tirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn, xaricil\u0259rin qovulmas\u0131 is\u0259 \u00f6lk\u0259nin iqtisadi\/siyasi as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131na (imperializm\u0259) son qoymaq \u00fc\u00e7\u00fcn ir\u0259li s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fc,.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"42. M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ninin sosial-iqtisadi siyas\u0259tinin (m\u0259s\u0259l\u0259n, \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" vergisi v\u0259 \u00e7\u00f6r\u0259k komissiyas\u0131) \u0259sas tarixi mahiyy\u0259ti n\u0259d\u0259n ibar\u0259t idi (DoK 4)?\",\n    \"options\": [\n      \"A) \u015e\u0259h\u0259rin m\u00fcdafi\u0259 x\u0259rcl\u0259rini sad\u0259 xalq\u0131n deyil, varl\u0131lar\u0131n hesab\u0131na t\u0259min etm\u0259k v\u0259 m\u00f6ht\u0259kirl\u0259rin s\u00fcni q\u0131tl\u0131q yaratmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alaraq \u0259halini ucuz \u0259rzaqla t\u0259min ed\u0259n xalq\u00e7\u0131 (demokratik) bir idar\u0259etm\u0259 n\u00fcmayi\u015f etdirm\u0259k.\",\n      \"B) B\u00fct\u00fcn k\u0259ndlil\u0259rd\u0259n \\\"Qap\u0131pulu\\\" v\u0259 \\\"\u00c7\u00f6pba\u015f\u0131\\\" vergil\u0259rini toplayaraq yaln\u0131z S\u0259tt\u0259rxan\u0131n \u015f\u0259xsi qvardiyas\u0131n\u0131 maliyy\u0259l\u0259\u015fdirm\u0259k.\",\n      \"C) \u00c7\u00f6r\u0259k sat\u0131\u015f\u0131n\u0131 xarici \u00f6lk\u0259l\u0259rin s\u0259firlikl\u0259rin\u0259 h\u0259val\u0259 ed\u0259r\u0259k \\\"b\u0259st\u0259 oturan\\\" \u0259halini c\u0259zaland\u0131rmaq.\",\n      \"D) Xarici m\u0259murlara y\u00fcks\u0259k maa\u015f verm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn yoxsul \u0259halinin tax\u0131l anbarlar\u0131n\u0131 m\u00fcsadir\u0259 etm\u0259k.\",\n      \"E) \u0130ran \u015fah\u0131n\u0131n ordusunu silahland\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn T\u0259briz tacirl\u0259rind\u0259n zorla pul y\u0131\u011fmaq.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: \u018fnc\u00fcm\u0259n x\u00fcsusi komissiya yaradaraq tax\u0131l anbarlar\u0131n\u0131 m\u00f6h\u00fcrl\u0259mi\u015f, \u00e7\u00f6r\u0259yi ucuz satm\u0131\u015f v\u0259 \u015f\u0259h\u0259ri m\u00fcdafi\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" vergisini m\u0259hz varl\u0131lar\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 qoymu\u015fdu. Bu, xalq\u0131n m\u0259nafeyin\u0259 xidm\u0259t ed\u0259n demokratik v\u0259 sosial y\u00f6n\u00fcml\u00fc idar\u0259etm\u0259 idi.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"43. Bloksxemd\u0259 g\u00f6st\u0259ril\u0259n inki\u015faf prosesini tamamlay\u0131n:\\nT\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ninin yarad\u0131lmas\u0131 \u2794 \u00c7\u00f6r\u0259k bollu\u011fu v\u0259 ucuzluq yaratmaq \u00fc\u00e7\u00fcn komissiya t\u0259\u015fkil edilm\u0259si \u2794 Anbarlar\u0131n m\u00f6h\u00fcrl\u0259nm\u0259si v\u0259 k\u0259ndl\u0259rd\u0259n tax\u0131l g\u0259tirilm\u0259si \u2794 ?\",\n    \"options\": [\n      \"A) H\u0259r g\u00fcn \u0259nc\u00fcm\u0259nin t\u0259yin etdiyi qiym\u0259t\u0259 \u00e7\u00f6r\u0259k\u00e7il\u0259r\u0259 veril\u0259n tax\u0131ldan bi\u015firil\u0259n \u00e7\u00f6r\u0259yin \u0259haliy\u0259 ucuz sat\u0131lmas\u0131 (m\u00f6ht\u0259kirliyin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131).\",\n      \"B) Tax\u0131l\u0131n d\u0259rhal yand\u0131r\u0131laraq acl\u0131q elan edilm\u0259si.\",\n      \"C) Tax\u0131l\u0131n ham\u0131s\u0131n\u0131n varl\u0131lara baha qiym\u0259t\u0259 sat\u0131laraq \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" vergisinin \u0259v\u0259zl\u0259nm\u0259si.\",\n      \"D) B\u00fct\u00fcn anbarlar\u0131n d\u0259rhal xarici m\u0259murlara t\u0259hvil verilm\u0259si.\",\n      \"E) Zeyn\u0259b Pa\u015fan\u0131n bu komissiyan\u0131 l\u0259\u011fv ed\u0259r\u0259k \u00f6z anbarlar\u0131n\u0131 a\u00e7mas\u0131.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: \u018fnc\u00fcm\u0259nin \u00e7\u00f6r\u0259k komissiyas\u0131 anbarlar\u0131 m\u00f6h\u00fcrl\u0259yir, k\u0259ndd\u0259n tax\u0131l g\u0259tirir v\u0259 \u00e7\u00f6r\u0259k\u00e7il\u0259r\u0259 t\u0259yin etdiyi qiym\u0259t\u0259 ver\u0259r\u0259k \u00e7\u00f6r\u0259yin \u0259haliy\u0259 ucuz sat\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259\u015fkil edirdi.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"44. S\u0259b\u0259b-n\u0259tic\u0259 \u0259laq\u0259sini tap\u0131n:\\nS\u0259b\u0259b: 1905-ci il dekabr\u0131n 12-d\u0259 Tehranda Ba\u015f nazir Eyn\u00fcddovl\u0259nin q\u0259ndin qiym\u0259tinin bahala\u015fmas\u0131n\u0131 b\u0259han\u0259 ed\u0259r\u0259k 17 taciri h\u0259bs etdirib d\u00f6yd\u00fcrm\u0259si v\u0259 d\u00fckanlar\u0131n\u0131n qar\u0259t olunmas\u0131.\\nN\u0259tic\u0259: ?\",\n    \"options\": [\n      \"A) T\u0259briz, \u018frd\u0259bil, Xoy, Z\u0259ncanda etiraz n\u00fcmayi\u015fl\u0259rinin ba\u015flanmas\u0131 v\u0259 y\u00fczl\u0259rl\u0259 adam\u0131n m\u00fcq\u0259dd\u0259s yerl\u0259rd\u0259 b\u0259st\u0259 oturmas\u0131.\",\n      \"B) \u015eah\u0131n d\u0259rhal M\u0259clisi buraxaraq xarici m\u0259murlara geni\u015f imtiyazlar verm\u0259si.\",\n      \"C) C\u0259nubi Az\u0259rbaycan \u0259halisinin \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" vergisini \u00f6d\u0259m\u0259kd\u0259n imtina ed\u0259r\u0259k Bak\u0131ya k\u00f6\u00e7m\u0259si.\",\n      \"D) S\u0259tt\u0259rxan\u0131n r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 T\u0259brizd\u0259 m\u00fcst\u0259qil \\\"Azadistan\\\" d\u00f6vl\u0259tinin elan edilm\u0259si.\",\n      \"E) Babil\u0259r h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n yenid\u0259n alovlanaraq b\u00fct\u00fcn \u0130ran\u0131 b\u00fcr\u00fcm\u0259si.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: Ba\u015f nazirin 17 taciri d\u00f6yd\u00fcrm\u0259si q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m rolunu oynam\u0131\u015f, n\u0259tic\u0259d\u0259 Tehranla yana\u015f\u0131 T\u0259briz, \u018frd\u0259bil, Xoy v\u0259 Z\u0259ncanda bazar v\u0259 d\u00fckanlar ba\u011flanm\u0131\u015f, etirazlar ba\u015flam\u0131\u015f v\u0259 \u0259hali b\u0259st\u0259 oturmu\u015fdu.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"45. Xronoloji ard\u0131c\u0131ll\u0131q:\\n1. Tehranda 17 tacirin d\u00f6yd\u00fcr\u00fcl\u0259r\u0259k d\u00fckanlar\u0131n\u0131n qar\u0259t olunmas\u0131 v\u0259 \\\"b\u0259st\u0259 oturmaq\\\" dal\u011fas\u0131n\u0131n ba\u015flamas\u0131\\n2. T\u0259brizd\u0259 \u00e7\u00f6r\u0259k bollu\u011fu yaratmaq v\u0259 \u015f\u0259h\u0259ri m\u00fcdafi\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u018fnc\u00fcm\u0259nin t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6rm\u0259si\\n3. Rusiyada 1905-1907-ci ill\u0259r inqilab\u0131n\u0131n C\u0259nubi Az\u0259rbaycandak\u0131 h\u0259r\u0259kata (M\u0259\u015frut\u0259y\u0259) m\u0259n\u0259vi t\u0259kan verm\u0259si\\n4. S\u0259tt\u0259rxan h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n s\u00fcquta u\u011framas\u0131 (yat\u0131r\u0131lmas\u0131)\",\n    \"options\": [\n      \"A) 3, 1, 2, 4\",\n      \"B) 1, 3, 2, 4\",\n      \"C) 3, 2, 1, 4\",\n      \"D) 1, 2, 3, 4\",\n      \"E) 2, 3, 1, 4\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: Rusiya inqilab\u0131 1905-in \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259n ba\u015flay\u0131b t\u0259kan verdi (3). 1905-ci il dekabr\u0131n 12-d\u0259 tacirl\u0259r d\u00f6yd\u00fcr\u00fcld\u00fc v\u0259 b\u0259st\u0259 oturmaq ba\u015flad\u0131 (1). \u0130nqilab\u0131n gedi\u015find\u0259 \u018fnc\u00fcm\u0259n \u00e7\u00f6r\u0259k v\u0259 m\u00fcdafi\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rini h\u0259ll etdi (2). 1911-ci ild\u0259 h\u0259r\u0259kat yat\u0131r\u0131ld\u0131 (4). Ard\u0131c\u0131ll\u0131q: 3, 1, 2, 4.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"46. Uy\u011funluq (\u015eimali v\u0259 C\u0259nubi Az\u0259rbaycan ziyal\u0131lar\u0131n\u0131n\/r\u0259hb\u0259rl\u0259rinin h\u0259d\u0259fl\u0259ri):\\n\u015eimali Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fct\u0259r\u0259qqi ziyal\u0131lar\u0131 (M\u0259\u015frut\u0259 d\u00f6vr\u00fc)\\nS\u0259tt\u0259rxan (M\u0259\u015frut\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131 r\u0259hb\u0259rliyi)\\nT\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ni\\na. \u00d6z z\u00fclmkar m\u00f6vqeyind\u0259n as\u0131l\u0131 olmayaraq (milli birlik ideyas\u0131 il\u0259) M\u0259\u015frut\u0259 h\u0259r\u0259kat\u0131na maddi v\u0259 m\u0259n\u0259vi yard\u0131m g\u00f6st\u0259r\u0259n qarda\u015fl\u0131q q\u00fcvv\u0259si\\nb. Ayr\u0131l\u0131q\u00e7\u0131 (milli muxtariyy\u0259t) m\u00f6vqed\u0259n \u00e7\u0131x\u0131\u015f etm\u0259y\u0259n, ancaq b\u00fct\u00fcn \u0130ran\u0131n demokratikl\u0259\u015fdirilm\u0259sini t\u0259l\u0259b ed\u0259n inqilabi h\u0259r\u0259kat xadimi\\nc. Varl\u0131lardan \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" y\u0131\u011fan v\u0259 xalqa ucuz \u00e7\u00f6r\u0259k ver\u0259n yerli demokratik (inqilabi) idar\u0259etm\u0259 orqan\u0131\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1-a, 2-b, 3-c\",\n      \"B) 1-b, 2-c, 3-a\",\n      \"C) 1-c, 2-a, 3-b\",\n      \"D) 1-a, 2-c, 3-b\",\n      \"E) 1-c, 2-b, 3-a\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: \u015eimal ziyal\u0131lar\u0131 maddi\/m\u0259n\u0259vi yard\u0131m edirdi (1-a). S\u0259tt\u0259rxan muxtariyy\u0259t yox, demokratikl\u0259\u015fm\u0259 ist\u0259yirdi (2-b). \u018fnc\u00fcm\u0259n \u00e7\u00f6r\u0259k v\u0259 m\u00fcdafi\u0259 vergisini t\u0259tbiq edirdi (3-c).\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"47. Ox\u015far x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r (DoK 4): C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda T\u0259nb\u0259ki \u00fcsyan\u0131 (1891-1892) il\u0259 M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131n\u0131n (1905-1911) ba\u015flanmas\u0131na s\u0259b\u0259b olan hadis\u0259l\u0259rin (q\u0131\u011f\u0131lc\u0131mlar\u0131n) ortaq iqtisadi (bazar) k\u00f6k\u00fc n\u0259 idi?\",\n    \"options\": [\n      \"A) H\u0259r ikisind\u0259 q\u0131\u011f\u0131lc\u0131ma s\u0259b\u0259b olan amil g\u00fcnd\u0259lik istehlak mallar\u0131n\u0131n (birind\u0259 t\u00fct\u00fcn inhisar\u0131n\u0131n, dig\u0259rind\u0259 q\u0259ndin qiym\u0259tinin bahala\u015fmas\u0131 b\u0259han\u0259sil\u0259 tacirl\u0259rin c\u0259zaland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n) ticar\u0259t\u0259 v\u0259 xalq\u0131n rifah\u0131na vurdu\u011fu z\u0259rb\u0259y\u0259 qar\u015f\u0131 k\u00fctl\u0259vi etirazlar\u0131n yaranmas\u0131 idi.\",\n      \"B) H\u0259r ikisi yaln\u0131z xarici m\u0259murlar\u0131n k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 texnikalar\u0131n\u0131 m\u00fcsadir\u0259 etm\u0259si s\u0259b\u0259bind\u0259n yaranm\u0131\u015fd\u0131.\",\n      \"C) H\u0259r ikisi T\u0259briz Dar\u00fclf\u00fcnununda t\u0259l\u0259b\u0259 t\u0259qa\u00fcdl\u0259rinin gecikdirilm\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 ba\u015f vermi\u015fdi.\",\n      \"D) H\u0259r iki h\u0259r\u0259katda xalq \\\"\u00c7\u00f6pba\u015f\u0131\\\" vergisinin \u00f6d\u0259nilm\u0259sind\u0259n imtina ed\u0259r\u0259k \u00fcsyan etmi\u015fdi.\",\n      \"E) H\u0259r ikisi rus s\u0259naye mallar\u0131n\u0131n idxal\u0131n\u0131n tamamil\u0259 dayand\u0131r\u0131lmas\u0131na qar\u015f\u0131 etiraz idi.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: T\u0259nb\u0259ki \u00fcsyan\u0131 xarici (Talbot) t\u00fct\u00fcn inhisar\u0131na g\u00f6r\u0259 yaranan iqtisadi b\u00f6hrandan, M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131n\u0131n q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m\u0131 is\u0259 q\u0259ndin qiym\u0259tinin bahala\u015fmas\u0131 b\u0259han\u0259sil\u0259 tacirl\u0259rin d\u00f6yd\u00fcr\u00fclm\u0259sind\u0259n qaynaqlan\u0131rd\u0131. H\u0259r ikisi g\u00fcnd\u0259lik mallar\u0131n qiym\u0259ti\/ticar\u0259ti il\u0259 ba\u011fl\u0131 yaranan v\u0259 istibdada qar\u015f\u0131 y\u00f6n\u0259l\u0259n etirazlar idi.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"48. Xronoloji ard\u0131c\u0131ll\u0131q:\\n1. Tehranda q\u0259ndin qiym\u0259tinin bahala\u015fmas\u0131n\u0131 b\u0259han\u0259 edib tacirl\u0259rin d\u00fckanlar\u0131n\u0131n qar\u0259t edilm\u0259si\\n2. M\u0259\u015frut\u0259 (Konstitusiya) v\u0259 M\u0259clis (parlament) t\u0259l\u0259bl\u0259rinin inqilabi h\u0259r\u0259kat\u0131n \u0259sas x\u0259ttin\u0259 \u00e7evrilm\u0259si\\n3. T\u0259brizd\u0259 \u00e7\u00f6r\u0259k\u00e7il\u0259r\u0259 \u018fnc\u00fcm\u0259nin t\u0259yin etdiyi qiym\u0259t\u0259 tax\u0131l verilm\u0259si v\u0259 \u00e7\u00f6r\u0259yin ucuz sat\u0131lmas\u0131n\u0131n t\u0259min edilm\u0259si\\n4. C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda S\u0259tt\u0259rxan h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n tamamil\u0259 yat\u0131r\u0131lmas\u0131\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1, 2, 3, 4\",\n      \"B) 2, 1, 3, 4\",\n      \"C) 1, 3, 2, 4\",\n      \"D) 3, 1, 2, 4\",\n      \"E) 4, 1, 2, 3\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: Tacirl\u0259rin d\u00fckanlar\u0131n\u0131n qar\u0259t edilib d\u00f6yd\u00fcr\u00fclm\u0259si 1905 dekabr (1). Bu q\u0131\u011f\u0131lc\u0131mdan sonra \\\"b\u0259st\u0259 oturmaq\\\" ba\u015flay\u0131r v\u0259 M\u0259\u015frut\u0259\/M\u0259clis t\u0259l\u0259bl\u0259ri formala\u015f\u0131r (2). \u0130nqilab \u0259rzind\u0259 T\u0259brizd\u0259 qurulan \u018fnc\u00fcm\u0259n \u00e7\u00f6r\u0259k t\u0259minat\u0131n\u0131 n\u0259zar\u0259t\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fcr (3). 1911-ci ild\u0259 is\u0259 h\u0259r\u0259kat yat\u0131r\u0131l\u0131r (4). Ard\u0131c\u0131ll\u0131q: 1, 2, 3, 4.\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"49. C\u0259dv\u0259l m\u0259ntiqi. M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131n\u0131n gedi\u015find\u0259 T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ninin h\u0259yata ke\u00e7irdiyi m\u00fcvafiq t\u0259dbirl\u0259ri tap\u0131n:\\n| Sah\u0259 | \u018fnc\u00fcm\u0259nin h\u0259yata ke\u00e7irdiyi t\u0259dbir |\\n| ------ | ------ |\\n| \u0130ctimai-infrastruktur | 1. ? |\\n| H\u0259rbi-M\u00fcdafi\u0259 | 2. ? |\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1. Da\u011f\u0131lm\u0131\u015f k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259ri, bazar v\u0259 karvansaraylar\u0131 b\u0259rpa etm\u0259k; 2. Varl\u0131lar\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 \\\"M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\\" adl\u0131 vergi qoymaq.\",\n      \"B) 1. B\u00fct\u00fcn m\u0259kt\u0259bl\u0259ri ba\u011flay\u0131b h\u0259rbi bazaya \u00e7evirm\u0259k; 2. K\u0259ndlil\u0259ri zorla orduya c\u0259lb etm\u0259k.\",\n      \"C) 1. Yeni neft m\u0259d\u0259nl\u0259ri k\u0259\u015ff etm\u0259k; 2. Xarici muzdlulardan ibar\u0259t ordu qurmaq.\",\n      \"D) 1. Tehrana ged\u0259n b\u00fct\u00fcn yollar\u0131 k\u0259sm\u0259k; 2. \u00c7ar Rusiyas\u0131ndan silah sat\u0131n almaq.\",\n      \"E) 1. Yaln\u0131z m\u0259scidl\u0259rin t\u0259mirini h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259k; 2. M\u0259clisi l\u0259\u011fv etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn ordu haz\u0131rlamaq.\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: M\u0259nb\u0259d\u0259 qeyd edilir ki, \u018fnc\u00fcm\u0259n infrastruktur \u00fc\u00e7\u00fcn \\\"da\u011f\u0131lm\u0131\u015f k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259ri, bazar v\u0259 karvansaraylar\u0131 b\u0259rpa edirdi\\\", m\u00fcdafi\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn is\u0259 \\\"varl\u0131lar\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci adl\u0131 vergi qoymu\u015fdu\\\".\"\n  },\n  {\n    \"q\": \"50. Uy\u011funlu\u011fu tap\u0131n (M\u0259\u015frut\u0259 inqilab\u0131 d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn siyasi v\u0259 ictimai leksikonu):\\nB\u0259st\u0259 oturmaq\\nM\u0259\u015frut\u0259\\nM\u00fcharib\u0259 x\u0259rci\\na. T\u0259briz \u018fnc\u00fcm\u0259ni t\u0259r\u0259find\u0259n \u015f\u0259h\u0259rin m\u00fcdafi\u0259sini t\u0259\u015fkil etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn varl\u0131 t\u0259b\u0259q\u0259nin \u00fcz\u0259rin\u0259 qoyulmu\u015f vergi n\u00f6v\u00fc\\nb. \u0130ran\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259k idar\u0259etm\u0259 formas\u0131n\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n ed\u0259c\u0259k Konstitusiyan\u0131n q\u0259bul edilm\u0259si t\u0259l\u0259bi\\nc. \u0130randa \u0259halinin xarici d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin s\u0259firlikl\u0259rind\u0259 v\u0259 ya m\u00fcq\u0259dd\u0259s m\u0259kanlarda etiraz m\u0259qs\u0259dil\u0259 dinc \u015f\u0259kild\u0259 toplanmas\u0131 (s\u0131\u011f\u0131nmas\u0131)\",\n    \"options\": [\n      \"A) 1-c, 2-b, 3-a\",\n      \"B) 1-b, 2-a, 3-c\",\n      \"C) 1-a, 2-c, 3-b\",\n      \"D) 1-c, 2-a, 3-b\",\n      \"E) 1-b, 2-c, 3-a\"\n    ],\n    \"correct\": 0,\n    \"exp\": \"\u0130zah: B\u0259st\u0259 oturmaq - s\u0259firlikl\u0259rd\u0259\/m\u00fcq\u0259dd\u0259s yerl\u0259rd\u0259 etiraz s\u0131\u011f\u0131naca\u011f\u0131d\u0131r (1-c). M\u0259\u015frut\u0259 - Konstitusiya t\u0259l\u0259bidir (2-b). M\u00fcharib\u0259 x\u0259rci - \u018fnc\u00fcm\u0259nin varl\u0131lara t\u0259tbiq etdiyi m\u00fcdafi\u0259 vergisidir (3-a).\"\n  }\n];\n\n\nlet currentIdx = 0;\nlet userAnswers = {};\nlet viewed = {0: true};\nlet isFinished = false;\n\nfunction initQuiz() {\n    const scale = document.getElementById('quiz-scale');\n    quizData.forEach((_, index) => {\n        const btn = document.createElement('button');\n        btn.className = 'scale-btn';\n        btn.innerText = index + 1;\n        btn.onclick = () => jumpToQuestion(index);\n        btn.id = `scale-btn-${index}`;\n        scale.appendChild(btn);\n    });\n    renderQuestion();\n}\n\nfunction updateScaleColors() {\n    quizData.forEach((_, index) => {\n        const btn = document.getElementById(`scale-btn-${index}`);\n        \n        \/\/ B\u00fct\u00fcn r\u0259ng klasslar\u0131n\u0131 t\u0259mizl\u0259yirik\n        btn.classList.remove('active', 'viewed', 'answered', 'correct-ans', 'wrong-ans');\n        \n        if (isFinished) {\n            \/\/ \u0130MTAHAN B\u0130TD\u0130KD\u018fN SONRAK\u0130 M\u018fNT\u0130Q\n            if (userAnswers[index] === quizData[index].correct) {\n                btn.classList.add('correct-ans'); \/\/ D\u00fczl\u0259r ya\u015f\u0131l\n            } else {\n                btn.classList.add('wrong-ans'); \/\/ S\u0259hvl\u0259r v\u0259 bo\u015f burax\u0131lanlar q\u0131rm\u0131z\u0131\n            }\n        } else {\n            \/\/ \u0130MTAHAN GED\u018fN ZAMAN M\u018fNT\u0130Q\n            if (userAnswers[index] !== undefined) {\n                btn.classList.add('answered'); \/\/ H\u0259r hans\u0131 cavab se\u00e7ilibs\u0259 ya\u015f\u0131l\n            } else if (viewed[index]) {\n                btn.classList.add('viewed'); \/\/ Bax\u0131l\u0131b amma se\u00e7ilm\u0259yibs\u0259 q\u0131rm\u0131z\u0131\n            }\n        }\n\n        if (index === currentIdx) {\n            btn.classList.add('active'); \/\/ Haz\u0131rda bax\u0131lan sual\u0131n \u0259traf\u0131ndak\u0131 ha\u015fiy\u0259\n        }\n    });\n}\n\nfunction renderQuestion() {\n    const q = quizData[currentIdx];\n    document.getElementById('question-text').innerText = q.q;\n    const optionsContainer = document.getElementById('options-container');\n    optionsContainer.innerHTML = '';\n    \n    q.options.forEach((opt, idx) => {\n        const label = document.createElement('label');\n        label.className = 'option-label';\n        if (userAnswers[currentIdx] === idx) label.classList.add('selected');\n        \n        if (isFinished) {\n            if (idx === q.correct) label.classList.add('correct');\n            if (userAnswers[currentIdx] === idx && idx !== q.correct) label.classList.add('wrong');\n            label.style.pointerEvents = 'none';\n        }\n\n        const input = document.createElement('input');\n        input.type = 'radio';\n        input.name = 'q-option';\n        input.value = idx;\n        if (userAnswers[currentIdx] === idx) input.checked = true;\n        if (!isFinished) {\n            input.onchange = () => selectOption(idx);\n        } else {\n            input.disabled = true;\n        }\n        \n        label.appendChild(input);\n        label.appendChild(document.createTextNode(opt));\n        optionsContainer.appendChild(label);\n    });\n\n    const expContainer = document.getElementById('explanation-container');\n    if (isFinished) {\n        expContainer.style.display = 'block';\n        expContainer.innerHTML = `<strong>\u0130zah:<\/strong> ${q.exp}`;\n    } else {\n        expContainer.style.display = 'none';\n    }\n\n    document.getElementById('btn-prev').disabled = currentIdx === 0;\n    \n    if (currentIdx === quizData.length - 1 && !isFinished) {\n        document.getElementById('btn-next').style.display = 'none';\n        document.getElementById('btn-finish').style.display = 'inline-block';\n    } else {\n        document.getElementById('btn-next').style.display = 'inline-block';\n        document.getElementById('btn-finish').style.display = 'none';\n    }\n    \n    if (currentIdx === quizData.length - 1 && isFinished) {\n        document.getElementById('btn-next').disabled = true;\n    } else {\n        document.getElementById('btn-next').disabled = false;\n    }\n\n    updateScaleColors();\n}\n\nfunction selectOption(idx) {\n    if (isFinished) return;\n    userAnswers[currentIdx] = idx;\n    renderQuestion();\n}\n\nfunction nextQuestion() {\n    if (currentIdx < quizData.length - 1) {\n        currentIdx++;\n        viewed[currentIdx] = true;\n        renderQuestion();\n    }\n}\n\nfunction prevQuestion() {\n    if (currentIdx > 0) {\n        currentIdx--;\n        viewed[currentIdx] = true;\n        renderQuestion();\n    }\n}\n\nfunction jumpToQuestion(idx) {\n    currentIdx = idx;\n    viewed[currentIdx] = true;\n    renderQuestion();\n}\n\nfunction finishQuiz() {\n    isFinished = true;\n    let score = 0;\n    quizData.forEach((q, idx) => {\n        if (userAnswers[idx] === q.correct) score++;\n    });\n    \n    \/\/ \u0130mtahan bit\u0259n kimi \u015fkalan\u0131 d\u00fcz\/s\u0259hv\u0259 g\u00f6r\u0259 r\u0259ngl\u0259yirik\n    updateScaleColors(); \n    \n    document.getElementById('quiz-content').style.display = 'none';\n    document.getElementById('quiz-results').style.display = 'block';\n    document.getElementById('score-text').innerText = `${score}\/${quizData.length}`;\n    \n    document.getElementById('btn-finish').style.display = 'none';\n    \n    \/\/ N\u0259tic\u0259ni n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7irm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn 3 saniy\u0259 sonra ilk suala qay\u0131d\u0131r\u0131q\n    setTimeout(() => {\n        document.getElementById('quiz-content').style.display = 'block';\n        currentIdx = 0;\n        renderQuestion();\n    }, 3000);\n}\n\ndocument.addEventListener('DOMContentLoaded', initQuiz);\n<\/script>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>YEN\u0130 Tarix f\u0259nni \u00fczr\u0259 elektron resurslar toplusu istifad\u0259nizd\u0259dir. \u018ftrafl\u0131 tan\u0131\u015f ol \u00dcmumi S\u0131naq \u0130mtahan\u0131 \u0130mtahan N\u0259tic\u0259si 0\/0 Yuxar\u0131dak\u0131 \u015fkaladan suallar\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 klikl\u0259y\u0259r\u0259k d\u00fczg\u00fcn cavablara v\u0259 izahlara baxa bil\u0259rsiniz. \u2190 Geri \u0130r\u0259li \u2192 N\u0259tic\u0259ni G\u00f6st\u0259r M\u00fc\u0259llif: R\u0259sul Mirz\u0259yev Bu tipd\u0259 olan 30 \u0259d\u0259d premium s\u0131naqlar\u0131 \u0259ld\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn klik edin. WhatsApp qrupumuza qo\u015fulmaq \u00fc\u00e7\u00fcn klik edin.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-665","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xronos.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/665","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/xronos.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/xronos.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xronos.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xronos.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=665"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/xronos.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/665\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":666,"href":"https:\/\/xronos.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/665\/revisions\/666"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xronos.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=665"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}